Hai cuộc gặp với di sản ballet
Ballet là loại hình sân khấu kể chuyện bằng chuyển động, âm nhạc và hình thể; những chuyến lưu diễn giúp di sản nhiều thế kỷ gặp khán giả ở những thành phố và bối cảnh văn hóa mới. Hai sự kiện gần nhau tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội cho thấy sức sống ấy không nằm trong bảo tàng: Giselle đưa khán giả về với chủ nghĩa Lãng mạn châu Âu, còn Eugene Onegin kết nối văn học Nga với ngôn ngữ múa đương đại. Đây là hai trải nghiệm khác biệt, không nên gom thành một đại diện chung cho ballet Nga. Điểm gặp đáng chú ý là cả hai đều đặt cảm xúc con người ở trung tâm, để khán giả Việt tiếp cận sân khấu cổ điển qua buổi diễn trực tiếp thay vì chỉ qua sách vở hay bản ghi.
Giselle: bi kịch lãng mạn trở lại TP. Hồ Chí Minh
Trong hai đêm 24 và 25/10/2026, Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ kịch TP. Hồ Chí Minh đưa ballet Giselle trở lại Nhà hát Thành phố, đánh dấu dịp tái ngộ với một kiệt tác của dòng vũ kịch Lãng mạn. Tác phẩm của nhà soạn nhạc Pháp Adolphe Adam ra mắt tại Paris Opéra năm 1841; cốt truyện về tình yêu, phản bội và lòng vị tha vẫn đủ sức lay động khi được trình diễn bằng ngôn ngữ cơ thể. Đỗ Hoàng Khang Ninh đảm nhận vai Giselle, Lê Đức Anh là Albrecht, La Mẫn Nhi hóa thân thành nữ hoàng Wilis Myrtha; Lê Tuấn Anh và Đỗ Thị Anh Nguyên lần lượt vào vai Hilarion và mẹ Giselle. Yuki Ohmori, Chloé Glemot, Trần Hoàng Yến và Hồ Phi Điệp cùng tham gia dàn dựng, kết nối góc nhìn quốc tế với lực lượng nghệ sĩ trong nước.
Eugene Onegin: văn học Nga trong chuyển động mới
Tại Hà Nội, Nhà hát Ballet Boris Eifman từ Saint Petersburg mở màn chuỗi diễn Eugene Onegin vào tối 28/10 tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô; chương trình gồm bốn đêm, từ 28 đến 31/10, lúc 19 giờ 30, sau bốn đêm lưu diễn ở TP. Hồ Chí Minh. Vở diễn do Boris Eifman dàn dựng, ra mắt năm 2009, chuyển thể từ tiểu thuyết thơ của Alexander Pushkin nhưng đưa nhân vật Nga thế kỷ XIX vào đời sống đương đại. Vì vậy, Eugene Onegin múa không chỉ minh họa tác phẩm văn học: nó diễn đạt sự khước từ, kiêu hãnh và nuối tiếc qua quan hệ giữa các vũ công. Âm nhạc đặt giai điệu cổ điển của Pyotr Tchaikovsky cạnh chất rock trong sáng tác của Alexander Sitkovetsky, tạo tương phản phù hợp với những giằng xé của nhân vật. Cách làm này cho thấy ballet Nga có thể giữ nền tảng văn học mà vẫn tìm được nhịp kể mới.
Sức mạnh của sân khấu trực tiếp
Điểm mạnh của hai đợt diễn không phải là biến chúng thành một cuộc so tài giữa các trường phái, mà là cho thấy sân khấu cổ điển có thể mở nhiều cánh cửa: từ câu chuyện tình yêu và lòng tha thứ của Giselle đến những lựa chọn muộn màng trong Eugene Onegin. Khán giả TP. Hồ Chí Minh gặp một tác phẩm Pháp tiêu biểu cho thời kỳ Lãng mạn; khán giả Hà Nội tiếp cận di sản Pushkin qua sáng tạo của đoàn ballet Nga. Mỗi chuyến lưu diễn cũng đòi hỏi ê-kíp điều chỉnh cách dàn dựng theo không gian và điều kiện biểu diễn tại điểm đến, một giới hạn thực tế của việc đưa tác phẩm đi xa. Nghệ sĩ Liubov Andreyeva nhận định Hà Nội có tiềm năng đón các chương trình nghệ thuật quốc tế. Giá trị sau cùng nằm ở cuộc gặp trực tiếp: truyền thống chỉ tiếp tục sống khi có thể chạm đến người xem hôm nay.
