Từ tập đoàn dầu khí quốc gia đến tham vọng dẫn dắt chuyển dịch năng lượng Đông Nam Á
Chuyển dịch năng lượng Đông Nam Á là quá trình các quốc gia trong khu vực giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, phát triển hydrogen năng lượng, điện gió ngoài khơi, năng lượng hạt nhân và các nguồn năng lượng tái tạo để bảo đảm an ninh năng lượng, cạnh tranh công nghiệp và mục tiêu khí hậu dài hạn. Trong bối cảnh đó, Petrovietnam không còn hành động như một tập đoàn chỉ gắn với dầu khí, mà đang chủ động định vị mình là hạt nhân của một hệ sinh thái hợp tác mới – nơi Việt Nam muốn trở thành điểm gặp gỡ của công nghệ, vốn và tri thức về năng lượng tái tạo Việt Nam. Đây là bước xoay chiến lược: thay vì đi sau, Việt Nam muốn bước vào bàn chơi khu vực với vai trò đồng thiết kế cuộc chơi mới, thay cho vị thế người theo sau quen thuộc.
Petrovietnam hợp tác Indonesia: an ninh khí và bàn đạp cho chuyển dịch
Việc Petrovietnam tăng cường kết nối với các đối tác Indonesia cho thấy Việt Nam không hề bỏ qua nền tảng khí và than trong khi nói về chuyển dịch năng lượng. Thay vào đó, đây là “tầng trệt” bảo đảm an ninh cung cấp để có không gian đầu tư cho các nguồn mới. Tại buổi làm việc, Phó Tổng giám đốc Petrovietnam Vũ Đào Minh và Đại sứ Indonesia Adam M. Tugio đã trao đổi về hợp tác khí, LNG, thương mại năng lượng và dịch vụ liên quan. Họ còn thảo luận khả năng đưa khí từ mỏ của Indonesia về Việt Nam, kết nối với hạ tầng hiện hữu, cùng những yêu cầu về cơ chế và khung pháp lý. Việc hai bên thống nhất tiếp tục duy trì trao đổi, tăng cường kết nối để cụ thể hóa các cơ hội hợp tác cho thấy một lựa chọn chiến lược: dùng các dự án liên quốc gia làm chất keo gắn kết lợi ích, từ đó củng cố vị thế của Petrovietnam trong chuỗi cung ứng năng lượng khu vực.
VPI – TÜV SÜD: trục hợp tác kỹ thuật cho hydrogen, điện gió ngoài khơi và hạt nhân
Nếu hợp tác với Indonesia mang màu sắc an ninh cung ứng, thì Biên bản ghi nhớ giữa Viện Dầu khí Việt Nam (VPI) và TÜV SÜD Việt Nam lại là nước cờ công nghệ. Theo thỏa thuận này, hai bên sẽ phát triển các giải pháp tư vấn kỹ thuật, đào tạo và dịch vụ hỗ trợ cho quá trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam. Đáng chú ý, TÜV SÜD đang tích cực hỗ trợ các quốc gia trong khu vực phát triển hydrogen, điện gió ngoài khơi và năng lượng hạt nhân, qua đó mang tới cho Việt Nam một kênh tiếp cận trực tiếp với kinh nghiệm quốc tế. Với vai trò đơn vị nghiên cứu của Petrovietnam, VPI đã xác định điện gió ngoài khơi, hydrogen, điện hạt nhân và các công nghệ năng lượng tiên tiến là hướng ưu tiên. Theo Biên bản ghi nhớ, hai bên sẽ hợp tác trong các giải pháp kỹ thuật về điện gió ngoài khơi, lưới điện, hydrogen, điện hạt nhân, hệ thống lưu trữ bằng pin, CCS/CCUS và vật liệu composite. Đây không chỉ là một thỏa thuận kỹ thuật, mà là bước xây dựng “hạ tầng tri thức” cho thế hệ dự án mới.
Vì sao bước đi này diễn ra bây giờ – và ý nghĩa với năng lượng tái tạo Việt Nam
Lãnh đạo TÜV SÜD đánh giá Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn trong chuyển dịch năng lượng, và Biên bản ghi nhớ với VPI sẽ mở ra cơ hội kết hợp chuyên môn, kinh nghiệm để phát triển các giải pháp kỹ thuật, đào tạo và tư vấn chất lượng cao cho thị trường. TS. Nguyễn Thanh Tùng, Phó Viện trưởng VPI, coi đây là bước đi phù hợp khi Petrovietnam mở rộng sang năng lượng mới. Nói cách khác, thời điểm đã chín: yêu cầu giảm phát thải tăng lên, nhưng Việt Nam vẫn cần bảo đảm tăng trưởng. Trong bối cảnh đó, năng lượng tái tạo Việt Nam không thể phát triển tự phát, mà cần khung thể chế, chuẩn kỹ thuật và đội ngũ nhân lực. Hợp tác VPI – TÜV SÜD hứa hẹn nâng chất lượng nghiên cứu, đào tạo và giải pháp kỹ thuật cho ngành công nghiệp năng lượng, còn hợp tác Petrovietnam – Indonesia giúp củng cố nền tảng cung ứng. Đây là hai trụ cột song song được xây dựng đúng lúc.
Việt Nam có thể trở thành trung tâm hợp tác năng lượng mới?
Điểm đáng nói nhất trong chuỗi động thái này là cách Việt Nam chọn đường đi: không chỉ mua công nghệ, mà tham gia vào mạng lưới hợp tác thể chế và kỹ thuật của khu vực. Tại Đông Nam Á, TÜV SÜD đang hỗ trợ nhiều quốc gia phát triển hydrogen năng lượng, điện gió ngoài khơi và năng lượng hạt nhân, và Việt Nam nằm trong mạng lưới đó. Cùng lúc, Petrovietnam tiếp tục duy trì trao đổi, tăng cường kết nối với các doanh nghiệp Indonesia để từng bước cụ thể hóa cơ hội hợp tác năng lượng liên quốc gia. Câu hỏi không còn là Việt Nam có chuyển dịch năng lượng hay không, mà là có dám đi xa hơn vai trò bên mua công nghệ hay không. Câu trả lời đang được Petrovietnam, VPI và các đối tác khu vực thể hiện: muốn chuyển dịch thành công, phải biến hợp tác quốc tế thành năng lực nội tại, chứ không chỉ là những hợp đồng rời rạc.
