Thư viện trường học là nền tảng, không chỉ là một căn phòng
Thư viện trường học là không gian học tập có sách, tài liệu và chỗ đọc phù hợp, giúp học sinh tiếp cận tri thức ngoài giờ lên lớp, hình thành thói quen tự học và nuôi dưỡng niềm yêu thích đọc. Ba hoạt động tại Gia Lai và Lạng Sơn cho thấy một thư viện có ý nghĩa nhất khi đi cùng nguồn tài liệu phù hợp và sự quan tâm đến nhu cầu thực tế của trẻ.
Tại xã Ia Le, tỉnh Gia Lai, dự án Thư viện Giấc mơ đã bàn giao công trình cho Trường Tiểu học Nguyễn Văn Cừ. Thư viện trị giá khoảng 80 triệu đồng có 1.000 cuốn sách nhiều thể loại dành cho học sinh tiểu học, sáu giá sách, bàn thủ thư, bàn đọc và chỗ ngồi sinh hoạt chung. Đây là cách trao tặng thư viện có tính thiết thực: không chỉ đưa sách đến trường mà còn tạo nơi để các em ngồi đọc, trao đổi và chủ động tìm hiểu kiến thức.
Dự án phối hợp với Tỉnh đoàn Gia Lai khảo sát 9 trong tổng số 27 trường tiểu học, rồi chọn tám trường đủ tiêu chí nhận hỗ trợ. Việc khảo sát trước khi đầu tư đáng chú ý vì nguồn lực được hướng tới trường có nhu cầu, thay vì chỉ tập trung vào một buổi trao quà.
Sáu thư viện ở Gia Lai mở rộng cơ hội tiếp cận sách
Một hoạt động khác tại Gia Lai đưa sáu thư viện đến với học sinh một số trường tiểu học. Trong số đó, năm thư viện được cộng đồng người hâm mộ nghệ sĩ Mason Nguyễn đóng góp, còn một thư viện do nhãn hàng Lifebuoy tài trợ. Nhà sáng lập dự án Thư viện ước mơ Nguyễn Phi Vân, Mason Nguyễn, đơn vị quản lý Def Jam Vietnam và cộng đồng người hâm mộ cùng tham gia trao sách cho học sinh.
Chương trình nối tiếp dự án hợp tác được khởi động tại buổi gặp gỡ người hâm mộ ở Hà Nội hồi tháng 4. Sau sự kiện, người hâm mộ đã góp đủ kinh phí để xây dựng năm thư viện, mỗi thư viện ước tính khoảng 80 triệu đồng. Sự tiếp nối này cho thấy cộng đồng có thể biến sự ủng hộ dành cho nghệ sĩ thành nguồn lực học tập cụ thể.
Sách cho học sinh chỉ phát huy hết giá trị khi các em có nơi dễ tiếp cận và thời gian để đọc. Sáu thư viện mới vì thế không nên được xem là điểm kết thúc: điều quan trọng tiếp theo là duy trì sách, khuyến khích đọc thường xuyên và để nhà trường lựa chọn tài liệu sát với nhu cầu của học sinh.
Ở Lạng Sơn, thư viện đi cùng vở, cặp và quà thiết thực
Tại vùng biên Lạng Sơn, Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng cùng các đơn vị đồng hành trao tặng hai thư viện, sách báo, đồ dùng học tập và nhiều phần quà cho học sinh. Ở Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Mẫu Sơn, Công ty TNHH Đào tạo Vietskill trao thư viện trị giá 30 triệu đồng, gồm khoảng 500 đầu sách báo theo nhu cầu nhà trường, cùng sáu bàn đọc.
Học sinh Mẫu Sơn còn nhận 200 cuốn vở, 99 chiếc chăn ấm và 61 áo phông. Câu lạc bộ Nghệ thuật Linh Giang và gia đình MC nhí Như Ngọc trao đồ dùng học tập trị giá 5 triệu đồng; hai MC nhí Hà Huyền Anh và Hà Anh tặng 20 chiếc cặp, còn học sinh khối 1 và 2 nhận tám thùng sữa.
Tại phân hiệu Quảng Lạc của Trường Tiểu học Chi Lăng, thư viện thứ hai có hơn 600 đầu sách báo, hai giá sách và gần 500 cuốn vở. Cách hỗ trợ đồng thời việc đọc và sinh hoạt học đường là hợp lý: sách mở rộng cơ hội khám phá, còn vở, cặp và đồ dùng giúp học sinh có điều kiện đến lớp tốt hơn, nhất là khi thời tiết trở lạnh. Hành trình được nối dài nhờ sự chung tay của các cá nhân và đơn vị.
Giá trị bền lâu nằm ở việc duy trì thói quen đọc
Ba hoạt động cùng hướng đến một nhu cầu căn bản nhưng thường bị xem nhẹ: học sinh cần cả tài liệu lẫn không gian để tự học. Từ 1.000 cuốn sách ở Trường Tiểu học Nguyễn Văn Cừ, sáu thư viện tại Gia Lai đến hai thư viện kèm sách báo và vật dụng cho học sinh vùng biên Lạng Sơn, nguồn lực được bổ sung theo nhiều cách, nhưng cùng tạo thêm cơ hội tiếp xúc với tri thức.
Dẫu vậy, trao tặng chỉ là bước khởi đầu. Để thư viện trường học thật sự hữu ích, nhà trường cần duy trì hoạt động đọc, sắp xếp tài liệu dễ tìm và cập nhật sách theo độ tuổi, sở thích của học sinh. Những chương trình tại Lạng Sơn đã cho thấy sự chung tay có thể tiếp tục nối dài hành trình; tác động sẽ bền hơn khi sự quan tâm ấy được chuyển thành thói quen đọc hằng ngày.
Kết luận, ba dự án không chỉ mang sách và đồ dùng học tập đến trường mà còn tạo thêm điều kiện để trẻ em đọc, học và theo đuổi ước mơ. Thành công sau cùng sẽ được đo bằng việc học sinh có thường xuyên quay lại với những cuốn sách mới hay không.
