Cà Mau – từ tỉnh xa thành tham vọng cực logistics mới
Đầu tư logistics Cà Mau là chiến lược dùng hạ tầng cảng biển, đường bộ, hàng không và năng lượng để biến tỉnh cực Nam với ba mặt giáp biển thành trung tâm trung chuyển hàng hóa, dịch vụ và năng lượng cho toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long và khu vực, gắn với phát triển kinh tế vùng ba biển theo hướng hiện đại, bền vững và có sức cạnh tranh quốc tế. Trong hội nghị xúc tiến đầu tư với chủ đề Cà Mau – cực tăng trưởng mới, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đã trực tiếp dự và chỉ đạo, khẳng định Cà Mau hội tụ nhiều tiềm năng để trở thành cực tăng trưởng mới của khu vực và cả nước. Con số 439.000 tỷ đồng trong các biên bản ghi nhớ là tín hiệu mạnh, nhưng không tự động biến Cà Mau thành siêu trung tâm logistics; câu chuyện nằm ở cách tỉnh tổ chức thực thi, cải thiện môi trường đầu tư và xây chuỗi giá trị kinh tế biển một cách bài bản.
Không gian kinh tế mới: ba mặt biển và 96 dự án mời gọi đầu tư
Điểm khác biệt lớn nhất của Cà Mau trong cạnh tranh logistics khu vực là không gian kinh tế mới đang được mở ra quanh lợi thế ba mặt giáp biển. Tỉnh là địa phương duy nhất cả nước có ba mặt giáp biển, với chiều dài bờ biển 310 km và vùng biển khoảng 71.000 km² – một nền tảng hiếm có để phát triển kinh tế biển, dịch vụ hậu cần và công nghiệp chế biến sâu. Tại hội nghị, Cà Mau công bố danh mục 96 dự án mời gọi đầu tư trên các lĩnh vực từ nhà ở, đô thị, năng lượng, du lịch đến hạ tầng khu công nghiệp. Việc hợp nhất quy hoạch được định hướng để tạo không gian kinh tế lớn hơn, cho phép kết nối các thế mạnh về kinh tế biển, thủy sản, năng lượng tái tạo và logistics, hình thành các chuỗi giá trị có sức cạnh tranh cao. Nếu các dự án này được triển khai đồng bộ, Cà Mau không chỉ xuất khẩu tôm hay điện gió, mà sẽ xuất khẩu cả dịch vụ logistics.
Hạ tầng và năng lượng: nền tảng để Cà Mau thành trung tâm logistics biển
Muốn cạnh tranh với các cảng lớn trong khu vực, Cà Mau phải dựa trên một tổ hợp hạ tầng chứ không chỉ một dự án cảng đơn lẻ. Tuyến cao tốc Cần Thơ – Cà Mau đã hoàn thành, cùng với cao tốc Cà Mau – Đất Mũi và tuyến giao thông ra Hòn Khoai đang được thúc đẩy, tạo trục kết nối đường bộ quan trọng giữa vùng sản xuất nông nghiệp, thủy sản với cửa ngõ biển. Cảng tổng hợp lưỡng dụng Hòn Khoai và việc nâng cấp, mở rộng Cảng hàng không Cà Mau được kỳ vọng mở ra các tuyến logistics đa phương thức, kết nối hàng hóa bằng cả đường biển và đường hàng không. Theo phát biểu của Phó Thủ tướng, với hạ tầng này Cà Mau nên hướng tới trở thành trung tâm logistics biển, khi Hòn Khoai có khả năng tiếp nhận tàu 250.000 tấn, nằm sát tuyến hàng hải quốc tế và có tiềm năng trở thành cảng lớn nhất vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Song song, việc xây dựng trung tâm năng lượng tái tạo gió, mặt trời, khí sẽ là lợi thế chi phí cho hoạt động logistics dài hạn.
Thách thức vùng xa và yêu cầu "bẻ cong" đường cong thủ tục
Cà Mau có lợi thế địa lý nhưng lại là vùng xa, khiến việc thu hút nhà đầu tư lớn không thể dựa vào vị trí độc đáo mà bỏ qua chất lượng môi trường kinh doanh. Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng thẳng thắn nhấn mạnh: Cà Mau là địa bàn xa, có những khó khăn riêng, muốn kéo nhà đầu tư thì phải cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, rút ngắn thủ tục, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho nhà đầu tư. Tỉnh đã công bố ký kết ba biên bản ghi nhớ hợp tác đầu tư với tổng vốn dự kiến hơn 439.000 tỷ đồng và trao 19 quyết định chấp thuận chủ trương, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với tổng vốn hơn 40.000 tỷ đồng. Đây là con số ấn tượng, nhưng nếu thủ tục đất đai, mặt bằng và quy hoạch vẫn chậm được tháo gỡ, vốn cam kết sẽ nằm trên giấy. Cà Mau tuyên bố sẽ hoàn thành rà soát, phân loại dự án và kiến nghị của nhà đầu tư trong tháng 9/2026, giao rõ đầu mối, lãnh đạo phụ trách và thời hạn xử lý cho từng việc. Điều này cần được biến thành văn hóa quản trị: không né tránh trách nhiệm, thông tin rõ nguyên nhân và lộ trình khắc phục cho nhà đầu tư khi chưa thể giải quyết ngay.
Chiến lược vùng ba mặt biển: từ "thủ phủ tôm" tới cực tăng trưởng logistics
Điểm cốt lõi của chiến lược phát triển kinh tế vùng ba biển ở Cà Mau là không xem cảng và logistics như mục tiêu riêng lẻ, mà đặt trong một hệ sinh thái kinh tế biển. Với lợi thế ba mặt giáp biển, Phó Thủ tướng định hướng Cà Mau phải trở thành "thủ phủ tôm", xây dựng thương hiệu tôm Cà Mau vươn ra thế giới như một trung tâm thương hiệu toàn cầu. Cùng lúc, tỉnh được yêu cầu khai thác hiệu quả lợi thế này để thu hút đầu tư năng lượng tái tạo, kinh tế biển; phát triển ngành tôm quy mô lớn gắn với nông nghiệp công nghệ cao, nâng sức cạnh tranh hàng đầu thế giới. Nếu Cà Mau xây dựng được chuỗi khép kín từ nuôi trồng, chế biến sâu, logistics lạnh, cảng biển đến dịch vụ tài chính, bảo hiểm và du lịch sinh thái, cực logistics sẽ là kết quả tự nhiên của một vùng kinh tế biển thông minh. Kết luận, 439.000 tỷ đồng là cơ hội, nhưng chỉ khi tỉnh kiên định với chiến lược vùng ba mặt biển, cải thiện thể chế và gắn logistics với chuỗi giá trị thủy sản – năng lượng – du lịch, Cà Mau mới có thể bứt phá thành cực tăng trưởng mới thay vì một dự án siêu cảng nằm trên bản vẽ.
