APEC biến Phú Quốc thành đại công trường và bài kiểm tra năng lực quốc gia
Phú Quốc APEC 2027 là cuộc chạy đua hoàn thành đồng bộ sân bay, tàu điện đô thị và đại lộ ĐT.975 quy mô lớn, nhằm biến đảo ngọc thành cửa sổ mới giới thiệu hình ảnh Việt Nam hiện đại, hội nhập và khẳng định năng lực tổ chức các sự kiện quốc tế đỉnh cao.
Đăng cai APEC 2027 không chỉ là một “sự kiện ngoại giao” mà là phép thử cho năng lực triển khai hạ tầng giao thông Phú Quốc trong thời gian ngắn với tiêu chuẩn cao. Sau hơn một năm bứt tốc, chuỗi siêu dự án – mở rộng sân bay Phú Quốc, tuyến tàu điện đô thị Phú Quốc và đường ĐT.975 Phú Quốc – đã dần lộ diện hình hài, với hơn 15.000 kỹ sư, công nhân và hàng nghìn thiết bị thi công xuyên mưa gió. Ta đang chứng kiến một cuộc “tổng duyệt” cho tham vọng vươn tầm quốc tế chứ không chỉ là nâng cấp hạ tầng đơn thuần.
Sân bay Phú Quốc: Cửa ngõ APEC vừa mở rộng vừa chạy đua thời gian
Không có một Phú Quốc APEC 2027 thành công nếu cửa ngõ hàng không không được nâng cấp tương xứng. Dự án mở rộng sân bay Phú Quốc quy mô 1.050 ha được thiết kế giai đoạn 1 phục vụ 20–24 triệu lượt khách mỗi năm vào năm 2030, đưa nơi đây vào nhóm cảng hàng không lớn nhất cả nước. Đây là tuyên bố tham vọng rõ ràng: Phú Quốc không còn là điểm đến ngách mà là trung tâm giao thương khu vực.
Phần kết cấu bê tông nhà ga chính đã đạt khoảng 95%, công tác xây trát và hoàn thiện cũng ở mức tương tự, hệ thống xử lý hành lý khoảng 60% và mục tiêu đưa giai đoạn 1 vào khai thác từ tháng 4/2027. Trong tổng thể đó, nhà ga T2 phượng hoàng lửa và nhà ga VIP lấy cảm hứng cá đại bàng biển đang bước vào giai đoạn hoàn thiện kiến trúc lẫn nội thất. Áp lực tiến độ là rất lớn: nếu sân bay chậm nhịp, toàn bộ chuỗi hạ tầng phía sau lập tức bị “gãy khúc”.
Tàu điện đô thị Phú Quốc và đường ĐT.975: Xương sống giao thông mang tính biểu tượng
Nếu sân bay là cánh cửa thì tuyến tàu điện đô thị (LRT) dài 17,59 km là mạch máu đưa dòng khách từ sân bay Phú Quốc về trung tâm hội nghị APEC ở Nam đảo. Tàu điện LRT khởi công cuối năm 2025, chạy dọc dải phân cách đường ĐT.975 với 6 nhà ga như một “hành trình di sản” tái hiện văn hóa ba miền. Về mặt hình ảnh, đây là lời khẳng định rằng Phú Quốc bước thẳng vào kỷ nguyên giao thông khối lượng lớn, thay vì chắp vá bằng taxi và xe cá nhân.
Theo tiến độ, dự án đặt mục tiêu chạy thử vào tháng 7/2027 và khai thác thương mại từ tháng 11/2027 – nghĩa là LRT có thể chưa kịp phục vụ trọn vẹn tuần lễ APEC mà đóng vai trò “di sản hạ tầng” sau sự kiện. Song hành với đó, đường ĐT.975 Phú Quốc được xác định là trục xương sống kết nối sân bay về khu Trung tâm Hội nghị – Triển lãm APEC, dài hơn 19 km, lộ giới 62 m với quy mô tới 10 làn xe. Hào kỹ thuật đạt khoảng 65%, thoát nước gần 50%, nền móng 50% và 4 cây cầu trên tuyến chạm mốc 55% khối lượng – con số cho thấy cuộc chạy đua tiến độ không cho phép bất kỳ mắt xích nào chậm lại.
Thí điểm giao thông và rủi ro tiến độ: Phú Quốc có kịp “về đích đẹp”?
Hạ tầng cứng sẽ không đủ nếu tổ chức giao thông hỗn loạn. Cục Cảnh sát giao thông phối hợp với địa phương dự kiến thí điểm tổ chức lại giao thông trên 5 tuyến: tỉnh lộ 973, 975B, đường 30 Tháng 4, Nguyễn Trung Trực và Trần Hưng Đạo, đại diện cho 3 không gian giao thông điển hình. Mục tiêu là xây dựng mô hình an toàn, thông suốt rồi mới nhân rộng toàn đảo, đánh giá qua số liệu về tai nạn, tốc độ lưu thông, thời gian chờ, khả năng xử lý ùn tắc và hiệu quả hệ thống biển báo, camera, đèn tín hiệu.
Ở phía Nam đảo, Đại lộ APEC dài 3 km đang gấp rút hình thành mặt cắt, thi công cống hộp để có thể hoàn thiện toàn tuyến trong quý II/2027, đóng vai trò trục kết nối ĐT.46, ĐT.975 và cụm Trung tâm Hội nghị – Nhà biểu diễn đa năng. Vấn đề nằm ở chỗ: nhiều hạng mục then chốt đều “chạm vạch” 2027, nghĩa là dư địa dự phòng rất mỏng. Những sức ép về vật liệu, tài chính, nhân lực đã có giải pháp tháo gỡ, nhưng rủi ro chậm tiến độ vẫn hiện hữu nếu điều kiện thời tiết và chuỗi cung ứng lại biến động.
Hơn cả APEC: Hệ hạ tầng mới như lời tuyên bố về khát vọng Việt Nam
Chuỗi dự án phục vụ Phú Quốc APEC 2027 – từ sân bay Phú Quốc mở rộng, tàu điện đô thị Phú Quốc, đường ĐT.975 Phú Quốc tới các đại lộ và trung tâm hội nghị – đang được thi công với tốc độ mà nhiều người mô tả là “thần tốc”. Mỗi công trình giá trị hàng chục nghìn tỉ đồng được xem là biểu tượng mới cho khát vọng vươn tầm quốc tế của đảo ngọc, đồng thời tạo dấu ấn về một Việt Nam hiện đại, hội nhập, vươn mình và thịnh vượng.
Câu hỏi không còn là “có cần làm lớn thế không?”, mà là “có dám hoàn thiện đúng hẹn, đúng chất lượng?”. Nếu Phú Quốc về đích trọn vẹn – sân bay khai thác ổn định, LRT vận hành an toàn, ĐT.975 thông suốt, mô hình tổ chức giao thông thí điểm hoạt động hiệu quả – đây sẽ không chỉ là cú hích cho du lịch, mà còn là lời tuyên bố rất rõ ràng: Việt Nam đủ sức biến áp lực hạ tầng thành lợi thế cạnh tranh. Ngược lại, bất kỳ trễ hẹn nào cũng sẽ phải trả giá bằng niềm tin. Và đó là lý do cuộc chạy nước rút hiện nay quan trọng hơn bất kỳ nghi lễ nào trong tuần lễ APEC.
