ĐT975 – trục đại lộ 10 làn xe mới định nghĩa giao thông đảo Ngọc
Đường ĐT975 Phú Quốc là trục giao thông huyết mạch đang được nâng cấp thành đại lộ 10 làn xe cơ giới, mặt cắt ngang 62m tích hợp tuyến đường sắt nhẹ LRT ở dải phân cách trung tâm, kết nối trực tiếp Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với Trung tâm hội nghị APEC và đóng vai trò xương sống của mô hình giao thông đa phương thức tương lai trên đảo Ngọc. Điều đáng nói là ĐT975 không chỉ là một con đường phục vụ hạ tầng APEC 2027, mà là tuyên bố rất rõ ràng về tham vọng tái thiết năng lực giao thông của Phú Quốc. Với 10 làn xe trên mặt cắt 62m, tuyến này được thiết kế để bảo đảm lưu thông thông suốt và giảm tối đa xung đột giao thông. Việc tích hợp LRT ngay trong tim đại lộ cho thấy Phú Quốc chọn đường sắt đô thị là thành phần cố định của hệ sinh thái giao thông, thay vì bổ sung sau cho đủ bộ. Đây là lựa chọn mang tính chiến lược, đặt đảo Ngọc vào nhóm hiếm điểm đến du lịch trong khu vực sở hữu trục đại lộ 10 làn xe kèm đường sắt đô thị ngay từ giai đoạn đầu phát triển.
Thiết kế 62m, 10 làn và LRT tích hợp: mô hình đa phương thức hiếm có
Nhìn từ góc độ kỹ thuật, ĐT975 là bài thực hành khá táo bạo về giao thông đa phương thức. Tuyến đường có mặt cắt ngang rộng 62m, tổ chức 10 làn xe cơ giới để đảm bảo năng lực thông hành lớn. Trong dải phân cách trung tâm, tuyến đường sắt nhẹ LRT được tích hợp liền mạch, kết hợp giữa hạ tầng đường bộ sức chứa lớn với vận tải đường sắt đô thị nhằm hạn chế tối đa các điểm giao cắt cùng mức. LRT trên trục ĐT975 dài tổng cộng 17,59km đường đôi, được chia đoạn linh hoạt: 14,81km chạy trên mặt đất, 0,78km trên cao và 2km đi ngầm qua lõi Trung tâm hội nghị APEC. Chính cấu trúc ba cao độ này biến LRT tích hợp giao thông trên ĐT975 thành một hệ thống đa lớp: trên mặt đất phục vụ đi lại thường nhật, trên cao giải phóng các nút giao phức tạp và đoạn đi ngầm bảo vệ không gian cảnh quan, an ninh nghi lễ khu vực APEC. Từ góc nhìn quy hoạch, đây là mô hình hạ tầng đa chức năng: vừa là trục lễ tân ngoại giao, vừa là xương sống di chuyển đô thị, vừa là tuyến trải nghiệm cảnh quan – văn hóa.
ĐT975 trong hệ sinh thái hạ tầng APEC và giao thông đa phương thức
Lý do ĐT975 được đầu tư mạnh ở thời điểm này xuất phát từ hai sức ép: nhu cầu tổ chức chuỗi sự kiện APEC 2027 và bài toán năng lực cạnh tranh dài hạn của điểm đến du lịch. Dự án nâng cấp trục ĐT975 kết nối trực tiếp sân bay với Trung tâm hội nghị APEC, phục vụ các hoạt động VVIP và một trong những sự kiện đối ngoại quan trọng nhất của Việt Nam. Nhưng tham vọng không dừng ở một năm hội nghị: tuyến này được đặt trong bức tranh hạ tầng đa phương thức kết nối các phương thức “không – thủy – bộ”, gắn với đường hàng không, đại lộ 10 làn xe, LRT và các cụm cảng biển nước sâu đang hình thành. Theo các số liệu tiến độ, đến đầu tháng 9/2026, hạng mục hào kỹ thuật đã hoàn thành khoảng 65%, hệ thống thoát nước gần 50%, nền móng đường khoảng 50% và bốn cây cầu trên tuyến đạt trên 55% khối lượng. Một phát biểu đáng trích dẫn từ cùng nguồn là: "Dự kiến trong vòng 6 tháng tới, toàn bộ 17,59 km đường đôi sẽ hoàn thành lắp đặt hệ thống ray kỹ thuật", qua đó đưa tuyến LRT này vào nhóm dự án đường sắt đô thị triển khai nhanh nhất cả nước.
Trục ĐT975 như bộ khung phát triển mới của Phú Quốc
Nếu nhìn giao thông như hạ tầng cạnh tranh, ĐT975 có thể xem là bộ khung để Phú Quốc bước sang giai đoạn phát triển mới. Sự liên hoàn giữa đường hàng không mở rộng, đại lộ bộ 10 làn xe, đường sắt nhẹ hiện đại và cụm cảng biển nước sâu được kỳ vọng gỡ bỏ triệt để các rào cản trung chuyển, tạo nên mạng lưới giao thông thông suốt cho đảo Ngọc. Đây là nền tảng để mở rộng không gian phát triển, hướng tới vai trò trung tâm du lịch, thương mại và dịch vụ hậu cần hàng hải có tầm khu vực. Điểm đáng chú ý là trục đại lộ 10 làn xe này không thiết kế như một "xa lộ lạnh", mà được bao bọc bởi cảnh quan sinh thái xanh xuyên suốt, được tư vấn bởi đơn vị quốc tế giàu kinh nghiệm. Cùng với dải APEC dài khoảng 3km, hệ thống màn hình LED, bảng điện tử lớn dọc tuyến nghi lễ sẽ truyền tải hình ảnh đất nước và con người Việt Nam đến bạn bè quốc tế. Về chức năng đô thị, đó là một “phòng trưng bày động” – nơi giao thông, cảnh quan và bản sắc quốc gia hòa vào cùng một trục trải nghiệm.
Kết luận: ĐT975 là thử nghiệm bản lĩnh quy hoạch của đảo Ngọc
ĐT975 rõ ràng không chỉ là một đoạn đường nâng cấp trước thềm APEC. Đây là thử nghiệm bản lĩnh quy hoạch khi Phú Quốc chấp nhận đầu tư một trục giao thông đa phương thức, đa lớp, đa chức năng ngay giai đoạn hiện đại hóa đầu tiên. Dự án vừa trả lời nhu cầu cấp bách của hạ tầng APEC 2027, vừa đặt nền móng cho mô hình hạ tầng đa phương thức, đồng bộ và đa chức năng trong tương lai. Theo kế hoạch, công đoạn thảm bê tông nhựa hai bên tuyến sẽ được hoàn tất từ cuối 2026 đến đầu 2027, song song với việc hoàn thành lắp đặt hệ thống ray LRT trong 6 tháng tới. Nếu tiến độ được giữ đúng như mục tiêu, Phú Quốc sẽ sở hữu một trục giao thông hiện đại bậc nhất đảo Ngọc, nơi đại lộ 10 làn xe và LRT tích hợp giao thông không chỉ phục vụ VVIP, mà từng ngày phục vụ người dân địa phương và khách du lịch. Khi đó, đường ĐT975 Phú Quốc sẽ trở thành minh chứng rõ ràng rằng hạ tầng, nếu được thiết kế đủ dài hạn, có thể tái định nghĩa cả một điểm đến.
