Flycam trái phép: Từ thú chơi công nghệ đến rủi ro pháp lý
Flycam trái phép là việc sử dụng thiết bị bay không người lái để quay phim, chụp ảnh hoặc các mục đích khác mà không tuân thủ quy định bay không người lái như xin phép cơ quan có thẩm quyền, tuân thủ khu vực cấm bay drone, tôn trọng an ninh – quốc phòng và quyền riêng tư của cộng đồng cư dân xung quanh.
Điều cần nói ngay: flycam không còn là món đồ chơi vô hại. Hai vụ xử lý mới ở Đồng Nai và Đồng Tháp cho thấy bất kỳ chuyến bay nào “tự phát” trên bầu trời đô thị hay khu vực nhạy cảm đều có thể bị coi là flycam trái phép, kéo theo xử phạt sử dụng drone và những hệ quả khó lường. Người dùng không thể viện cớ “không biết luật” để né trách nhiệm, bởi quy định bay không người lái đã được ấn định rõ, kèm khung phạt đến hàng chục triệu đồng và nguy cơ bị tịch thu phương tiện nếu cố tình vi phạm.
Vụ Đồng Nai: Mua flycam trên mạng, bay trong khu dân cư và cái giá của sự thiếu hiểu biết
Ở Đồng Nai, một người đàn ông tại phường Phước Bình mua thiết bị bay không người lái trên mạng xã hội, mang về quay cảnh khu dân cư mà không xin phép, đã bị cơ quan chức năng mời lên làm việc và xử lý. Anh N.V.P. thừa nhận do thích những góc quay từ trên cao nên đặt mua flycam, nhưng chưa tìm hiểu các quy định pháp luật liên quan. Đây không chỉ là một vi phạm hành chính, mà là lời cảnh báo cho cả cộng đồng người chơi: mua thiết bị thì dễ, nhưng nếu không đọc kỹ luật, mọi chuyến bay đều có thể trở thành hành vi sai phạm.
Công an phường Phước Bình phối hợp lực lượng an ninh nội địa kiểm tra, giải thích quy định về quản lý, sử dụng thiết bị bay không người lái, đồng thời tạm giữ thiết bị và lập hồ sơ xử lý theo quy định. Theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP, hành vi vi phạm về khai thác, sử dụng thiết bị bay không người lái có thể bị phạt hành chính từ 2 triệu đồng đến 40 triệu đồng, kèm hình thức tịch thu tang vật, phương tiện bay. Câu chuyện này cho thấy: chỉ một chuyến bay “cho vui” giữa khu dân cư cũng đủ khiến bạn mất trắng chiếc flycam và chịu phạt nặng, nếu coi thường khuôn khổ pháp lý.
Vụ Đồng Tháp: Bay vào khu vực cấm bay drone và lộ thân phận bị truy tìm
Tại Đồng Tháp, một người đàn ông tên V.D.C. (trú tại TPHCM) bị công an phát hiện đang sử dụng flycam để quay phim khu vực cầu Trương Định, phường Gò Công, vào lúc 0h20 trong một đợt tuần tra. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định đây là khu vực cấm bay, hạn chế tàu bay không người lái và các phương tiện bay khác theo quy định của Bộ Quốc phòng. Ông C. không xuất trình được giấy phép bay, nên bị lập hồ sơ xử phạt vi phạm quy định về quản lý, sử dụng thiết bị bay không người lái.
Điều bất ngờ là từ hành vi sử dụng flycam trái phép, công an phát hiện ông C. đang có quyết định truy tìm của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TPHCM vì liên quan đến hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Hồ sơ xử lý hành vi bay flycam trái phép được hoàn tất, sau đó ông C. bị bàn giao cho Phòng Cảnh sát hình sự để tiếp tục điều tra, xử lý. Câu chuyện này cho thấy khu vực cấm bay drone không phải “cho có trên giấy”: bất kỳ hoạt động bay trái phép nào ở đây đều được kiểm soát chặt, và đôi khi là “cái bẫy” vô tình khiến tội phạm lộ diện.
Quy định bay không người lái: Không đọc luật là tự đặt mình vào thế rủi ro
Hai vụ việc cho thấy điểm chung đáng lo: người dùng flycam thường mua thiết bị qua mạng xã hội, dùng ngay nhưng không hề tìm hiểu quy định bay không người lái. Ở Đồng Nai, công an phải trực tiếp giải thích từng điều khoản, từ thủ tục xin phép đến quản lý, sử dụng thiết bị bay. Điều này chứng tỏ khoảng trống nhận thức vẫn rất lớn, đặc biệt ở nhóm người trẻ đam mê công nghệ. Lời khuyến cáo của lực lượng công an là hoàn toàn thẳng thắn: tổ chức, cá nhân, nhất là giới trẻ, cần tìm hiểu kỹ pháp luật trước khi sử dụng thiết bị bay, tránh để sở thích cá nhân dẫn đến hành vi vi phạm pháp luật.
Khung xử phạt sử dụng drone hiện đã rõ: vi phạm về khai thác, sử dụng thiết bị bay không người lái có thể bị phạt từ 2 đến 40 triệu đồng, đồng thời tịch thu tang vật, phương tiện bay nếu cần thiết. Những trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng về tính mạng, tài sản hoặc ảnh hưởng đến trật tự, an ninh quốc gia còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Nói cách khác, một chiếc flycam dân dụng khi bay sai chỗ, sai luật, hoàn toàn có thể kéo bạn từ vị thế “người chơi công nghệ” thành “người vi phạm pháp luật” chỉ trong vài phút.
Kết luận: Bầu trời không phải sân chơi tự phát
Bài học lớn nhất từ hai vụ việc ở Đồng Nai và Đồng Tháp là: bầu trời không phải sân chơi tự phát cho những chuyến bay flycam tùy hứng. Khu dân cư đông đúc, công trình cầu, khu vực nhạy cảm về quốc phòng – an ninh đều có thể là khu vực cấm bay drone hoặc phải xin phép trước khi vận hành. Bỏ qua quy định bay không người lái đồng nghĩa với việc chấp nhận rủi ro bị xử phạt, mất thiết bị, thậm chí vướng vào điều tra hình sự nếu gây hậu quả hoặc bị phát hiện có hành vi phạm tội kèm theo.
Với người dùng, lựa chọn khôn ngoan không phải là tìm “khe hở” để bay lén, mà là học cách chơi flycam một cách có trách nhiệm: đọc kỹ quy định, xác định rõ khu vực được phép bay, xin phép khi cần và tôn trọng an ninh – an toàn cộng đồng. Công nghệ chỉ thực sự mang lại giá trị khi nó được đặt trong khuôn khổ pháp luật; còn mọi chuyến bay trái phép, dù bắt đầu từ đam mê, đều có thể kết thúc bằng biên bản xử phạt.
