Kỷ lục 4 triệu lượt khách và thông điệp cho du lịch núi
Du lịch núi Bà Đen là mô hình phát triển các dịch vụ tham quan, tâm linh và giải trí trên nền cảnh quan núi cao 986 m, nơi được mệnh danh là “nóc nhà Nam Bộ”, nhằm biến một tài nguyên thiên nhiên đơn lẻ thành điểm đến có khả năng thu hút hàng triệu du khách, kích hoạt kinh tế địa phương và nâng tầm thương hiệu một vùng đất thành lựa chọn nổi bật trên bản đồ du lịch khu vực. Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tây Ninh, tỉnh ước đón 5,07 triệu lượt khách trong nửa đầu năm 2026, tăng 9,7% so với cùng kỳ, trong đó riêng Sun World Ba Den Mountain ghi nhận 4 triệu lượt khách đi cáp treo lên núi Bà Đen tính đến ngày 27/7. Con số này không chỉ là kỷ lục, mà là lời khẳng định rằng một ngọn núi ở vùng biên có thể trở thành điểm đến Tây Ninh nổi bật nếu biết đầu tư hạ tầng, sản phẩm và quản trị trải nghiệm một cách nhất quán. Nếu các địa phương vùng cao vẫn cho rằng địa hình khó khăn là rào cản, câu chuyện Bà Đen chứng minh điều ngược lại: chính núi non là tài sản, vấn đề là cách tổ chức để biến độ cao thành lợi thế cạnh tranh.
Từ “nóc nhà Nam Bộ” đến điểm đến Tây Ninh hiện đại
Thành công của Sun World Ba Den Mountain không bắt đầu từ số lượt du khách, mà từ việc đọc đúng bản chất tài nguyên: một ngọn núi 986 m, cao hơn núi Chứa Chan và núi Dinh, với tầm nhìn toàn cảnh Tây Ninh và hồ Dầu Tiếng từ trên cao. Khi một điểm đến nắm được “điểm bán hàng độc nhất” của mình, việc thiết kế sản phẩm trở nên mạch lạc. Bà Đen kết hợp cảnh quan núi rừng với quần thể chùa cổ như chùa Bà, chùa Hang, chùa Trung, chùa Hạ, tạo nên lớp trải nghiệm tâm linh dày dặn giữa thiên nhiên. Trên đỉnh, tượng Phật Bà Tây Bổ Đà Sơn cao 72 m, đúc từ hơn 170 tấn đồng đỏ, giữ các kỷ lục châu Á và Việt Nam về tượng đồng trên đỉnh núi. Thay vì xây dựng một khu giải trí tách rời, mô hình ở đây là “hiện đại hóa mà không xóa đi bản sắc”: hạ tầng cáp treo, không gian cảnh quan được chỉnh trang để phục vụ số đông, nhưng trục tâm linh và câu chuyện núi vẫn là linh hồn của điểm đến Tây Ninh. Đây là bài học đầu tiên cho các vùng cao khác: muốn phát triển du lịch khu vực, phải bắt đầu từ bản sắc, không phải từ danh mục trò chơi rời rạc.
Hạ tầng cáp treo và tư duy mở đường cho kinh tế địa phương
Cáp treo lên đỉnh núi Bà Đen chính là “đường cao tốc” của du lịch núi Bà Đen: nhờ nó, 4 triệu lượt khách đã tiếp cận được không gian trên núi chỉ trong 7 tháng đầu năm. Hạ tầng này không chỉ làm cho chuyến đi an toàn và dễ tiếp cận hơn, mà còn cắt đứt tâm lý “núi cao, khó đi” từng khiến nhiều điểm đến vùng cao bị giới hạn trong nhóm khách trekking. Việc đầu tư đồng bộ vào tuyến cáp, bãi đỗ xe, dịch vụ lưu trú, vận tải và thương mại quanh khu du lịch đã khiến núi Bà Đen trở thành động lực kinh tế xã hội của Tây Ninh, với hơn 4,2 triệu lượt khách tại Khu du lịch Quốc gia Núi Bà Đen trong năm 2025, chiếm gần 50% tổng khách toàn tỉnh. Những con số này chỉ ra một tư duy rõ ràng: hạ tầng du lịch không phải là chi phí, mà là khoản đầu tư dài hạn tạo việc làm cho hàng nghìn lao động địa phương và mở cửa cho doanh nghiệp dịch vụ. Các vùng núi khác nếu vẫn giữ cảnh quan ở trạng thái “tự nhiên nhưng khó tiếp cận” sẽ khó cạnh tranh với mô hình đã biết cách biến hạ tầng thành lợi thế hấp dẫn số đông.
Quản trị trải nghiệm và bài học nhân rộng cho các điểm đến vùng cao
Điểm đáng chú ý ở Sun World Ba Den Mountain là cách khu du lịch tạo ra một hành trình liền mạch: từ chân núi lên đỉnh, du khách không chỉ được “đưa lên cao”, mà được dẫn qua câu chuyện núi, Phật Bà, hệ thống chùa cổ, đến những không gian ngắm cảnh thoáng rộng. Đây là quản trị trải nghiệm, không phải chỉ là vận hành hạ tầng. Các vùng cao khác muốn học Bà Đen cần nhìn vào ba lớp: sản phẩm rõ trục (tâm linh – cảnh quan – trải nghiệm), hạ tầng tiếp cận thuận tiện, và dịch vụ hỗ trợ đầy đủ cho số đông. Tuy nhiên, sao chép máy móc là sai lầm; mỗi địa phương có bản sắc riêng, không thể xây thêm một tượng Phật khổng lồ chỉ để thu hút khách. Bài học ở đây là phương pháp, không phải mô-típ kiến trúc: lấy tài nguyên cốt lõi làm trung tâm, xây câu chuyện, rồi mới lắp hạ tầng và dịch vụ xoay quanh. Nếu các điểm đến vùng cao áp dụng mô hình phát triển du lịch khu vực theo cách này, họ có cơ hội biến địa hình, văn hóa và tâm linh bản địa thành chuỗi giá trị bền vững, thay vì vài mùa cao điểm ngắn ngủi rồi lắng xuống.
Kết luận: Núi Bà Đen cho thấy “núi cao” là lợi thế, không phải rào cản
Nhìn vào những gì du lịch núi Bà Đen đang đạt được, điều rõ ràng nhất là sự thay đổi trong cách chúng ta đối xử với núi non: từ tài nguyên khó khai thác thành nền tảng cho một hệ sinh thái du lịch – dịch vụ – lao động địa phương. Tây Ninh đã biến một ngọn núi 986 m thành “nóc nhà Nam Bộ” theo đúng nghĩa kinh tế lẫn biểu tượng, đưa tỉnh vươn lên như một điểm đến Tây Ninh nổi bật trên bản đồ du lịch khu vực. Các vùng cao khác nếu muốn bứt phá, cần dũng cảm bước qua tư duy khai thác nhỏ lẻ và chấp nhận đầu tư bài bản cho hạ tầng, sản phẩm, quản trị trải nghiệm. Núi Bà Đen đã chứng minh rằng khi câu chuyện được kể tốt và con đường lên núi được mở rộng, du khách sẵn sàng xếp hàng đi cáp treo, còn địa phương thì thu lại không chỉ lượt khách, mà cả một tương lai phát triển gắn với đỉnh núi.
