Tăng thu 68%: Cửa khẩu Móng Cái bước sang giai đoạn tăng trưởng mới
Cửa khẩu Móng Cái là một cửa ngõ thương mại biên giới quan trọng, nơi hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa và xuất nhập cảnh giữa Việt Nam và Trung Quốc tăng mạnh, giúp nâng thu ngân sách, mở rộng kinh tế cửa khẩu và khẳng định vai trò chiến lược của khu vực biên giới trong chuỗi giao thương khu vực. Từ đầu năm 2026 đến nay, hoạt động xuất nhập khẩu và xuất nhập cảnh qua cửa khẩu quốc tế Móng Cái tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế cửa khẩu. Đáng chú ý, số thu ngân sách nhà nước do đơn vị thực hiện tăng tới 68% so với cùng kỳ năm 2025, phản ánh trực tiếp sức bật của thương mại biên giới và hiệu quả của những thay đổi thể chế. Đây không chỉ là con số đẹp trong báo cáo mà là tín hiệu cho thấy Móng Cái đang bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới, nơi biên giới không còn là "vùng rìa" mà trở thành trung tâm động lực.
Động lực phía sau con số: cải cách thủ tục và nhu cầu giao thương phục hồi
Tăng thu ngân sách 68% tại cửa khẩu Móng Cái không phải là may mắn nhất thời, mà là kết quả của hai lực đẩy rõ rệt: cải cách thủ tục hành chính và sự phục hồi nhu cầu giao thương Việt Nam – Trung Quốc. Cơ quan hải quan tại cửa khẩu Móng Cái đã tiếp nhận và làm thủ tục cho 2.013 doanh nghiệp với 190.952 tờ khai, cho thấy xuất nhập khẩu tăng cả về quy mô lẫn độ đa dạng nghiệp vụ. Việc đơn vị giải quyết 71.815 tờ khai riêng tại cửa khẩu quốc tế, trong bối cảnh số doanh nghiệp tiếp tục gia tăng, chứng minh thương mại biên giới không chỉ hồi phục mà đang mở rộng tuyến và mặt hàng. Cải cách thủ tục không còn là khẩu hiệu: khi thời gian xử lý rút ngắn, chi phí tuân thủ giảm, doanh nghiệp có lý do để dịch chuyển luồng hàng về Móng Cái. Đây chính là nền tảng để kinh tế cửa khẩu mạnh lên từ gốc.
Thông quan cuối tuần và cửa khẩu thông minh: lợi ích trực tiếp cho doanh nghiệp và cư dân
Nếu chỉ nhìn vào số liệu thu ngân sách, người ta dễ bỏ qua điều quan trọng hơn: doanh nghiệp và người dân biên giới đang hưởng lợi rõ rệt. Từ ngày 7/3, hải quan cửa khẩu Móng Cái thí điểm thông quan hàng hóa vào thứ Bảy và Chủ nhật tại khu vực cầu Bắc Luân II, kéo dài thêm khoảng 30% thời gian thông quan trong tuần. Theo báo cáo, trung bình mỗi ngày cuối tuần có hơn 200 phương tiện với khối lượng hàng vượt 3.000 tấn làm thủ tục. Việc mở thêm thời gian giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch sản xuất, giảm chi phí lưu kho, lưu bãi và nâng cao hiệu quả xuất nhập khẩu. Đồng thời, lưu lượng xuất nhập cảnh tăng mạnh với hơn 5,06 triệu lượt hành khách, trong đó khách du lịch và cư dân biên giới đều tăng trên 20% cho thấy biên giới đang trở thành không gian sống và kinh doanh sôi động, chứ không chỉ là nơi qua lại đơn thuần.
Cửa khẩu thông minh Móng Cái – Đông Hưng: bản đồ mới của thương mại xuyên biên giới
Từ tháng 2/2026, cặp cửa khẩu Móng Cái – Đông Hưng được xây dựng thành cửa khẩu thông minh, đây là bước đi mang ý nghĩa cấu trúc cho thương mại biên giới Việt Nam – Trung Quốc. Việc ứng dụng công nghệ hiện đại trong kiểm soát người tại cầu Bắc Luân I và phương tiện, hàng hóa tại cầu Bắc Luân II cho phép luồng giao thương lưu thông nhanh hơn, minh bạch hơn, giảm lệ thuộc vào điều kiện ngoại cảnh. Kế hoạch thí điểm xe tự hành không người lái IGV trên nền tảng 5G ngay trong năm 2026, tổ chức vận chuyển hàng hóa xuyên biên giới liên tục 24/7, cho thấy mục tiêu rõ ràng: biến kinh tế cửa khẩu thành một hệ sinh thái vận hành liên tục. Giai đoạn 2027–2030, việc tăng số làn chuyên dụng và khả năng áp dụng mono-rail (sky-rail) sẽ tiếp tục nâng năng lực thông quan, đưa Móng Cái tiến gần mô hình cửa khẩu logistics hiện đại của khu vực.
Biên giới không còn là vùng "ngoại vi": kết luận cho một giai đoạn bứt phá
Câu chuyện cửa khẩu Móng Cái thu ngân sách tăng 68% là minh chứng rõ ràng rằng thương mại biên giới, nếu được đầu tư và cải cách nghiêm túc, hoàn toàn có thể trở thành động lực tăng trưởng chứ không chỉ là tuyến giao thương phụ. Sự đồng hành của chính sách thông quan linh hoạt, hạ tầng cửa khẩu thông minh và nhu cầu giao thương Việt Nam – Trung Quốc đã tạo ra một sức bật mới cho kinh tế cửa khẩu và khu vực biên giới. Con số doanh nghiệp, tờ khai, lượt phương tiện và hành khách đều tăng cho thấy biên giới đang mở rộng vai trò trong chuỗi giá trị xuất nhập khẩu quốc gia. Trong bối cảnh cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt, câu hỏi không còn là “có nên phát triển cửa khẩu Móng Cái hay không”, mà là “làm thế nào để nhân rộng mô hình thương mại biên giới hiệu quả này sang các hành lang khác”, để biên giới trở thành vành đai tăng trưởng chứ không phải đường ranh ngăn cách.
