Diễn đàn doanh nghiệp: Từ kết nối chính trị đến không gian hợp tác kinh tế mới
Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Myanmar là cơ chế gặp gỡ thường kỳ giữa Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp hai nước nhằm chuyển mức độ tin cậy chính trị thành hợp tác kinh tế thực chất, thông qua việc thảo luận chính sách, tháo gỡ vướng mắc và thúc đẩy các dự án đầu tư tập trung vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao, từ đó mở rộng không gian hợp tác kinh tế Việt Nam Myanmar và làm sâu sắc quan hệ đối tác toàn diện giữa hai bên. Ngày 6.9 tại Hà Nội, Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing và Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cùng dự và đồng chủ trì diễn đàn này, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Việt Nam của nhà lãnh đạo Myanmar. Sự xuất hiện của hai nhân vật cấp cao không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng mà là thông điệp rõ ràng: hợp tác kinh tế, thương mại đã trở thành trụ cột đáng kể trong quan hệ song phương và sẽ tiếp tục được ưu tiên trong giai đoạn mới.
Cam kết của Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Đón dòng vốn Myanmar vào lĩnh vực giá trị gia tăng cao
Điểm nhấn quan trọng của diễn đàn là tuyên bố của Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định Việt Nam "luôn đón chào, tạo điều kiện thuận lợi tối đa" cho doanh nghiệp Myanmar đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như công nghiệp chế biến, công nghệ cao, logistics, nông nghiệp công nghệ cao và kinh tế số. Đây không phải lời xã giao ngoại giao mà là định hướng ưu tiên rõ ràng: Việt Nam muốn nguồn vốn Myanmar góp phần nâng năng lực chế biến, tăng hàm lượng công nghệ và dịch vụ trong chuỗi sản xuất, thay vì chỉ dừng ở thương mại hàng hóa cơ bản. Khi Chính phủ tuyên bố đón dòng vốn vào các ngành này, doanh nghiệp Myanmar có cơ sở kỳ vọng một môi trường pháp lý ổn định, chính sách ưu đãi chọn lọc và khả năng kết nối sâu hơn với các tập đoàn Việt Nam đã có kinh nghiệm về công nghệ, số hóa và logistic khu vực. Chính cam kết chính sách là thứ biến diễn đàn thành cơ hội thực chất, chứ không chỉ là sự kiện ngoại giao.
Diễn đàn doanh nghiệp như bộ lọc dự án thực chất và động lực cho người dân
Diễn đàn Doanh nghiệp Myanmar - Việt Nam được thiết kế như một bộ lọc dự án: doanh nghiệp hai nước trình bày kế hoạch, Chính phủ lắng nghe khó khăn, cùng nhau nhận diện lĩnh vực ưu tiên, sau đó các bản ghi nhớ hợp tác được ký kết ngay trong khuôn khổ sự kiện. Những biên bản ghi nhớ này là bước khởi đầu của các dự án hợp tác thực chất, không dừng ở ý tưởng. Quan trọng hơn, cả hai bên đều nhấn mạnh tác động tới người dân: tiềm năng hợp tác được chuyển thành dự án cụ thể, tạo sản phẩm, việc làm và các giá trị thiết thực ở cấp cộng đồng. Hoạt động đầu tư được yêu cầu gắn với trách nhiệm xã hội, tạo thu nhập ổn định, hỗ trợ an sinh và bảo vệ môi trường. Nhìn từ góc độ hợp tác kinh tế Việt Nam Myanmar, diễn đàn đang chuyển trọng tâm khỏi các thỏa thuận trên giấy sang những kế hoạch có chỉ số đo được: số dự án, số việc làm, mức độ tham gia chuỗi giá trị khu vực.
Tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế và bài toán mở rộng không gian hợp tác
Myanmar kỳ vọng doanh nghiệp Việt Nam đầu tư vào chế biến nông sản, kho lạnh, hậu cần, thực phẩm, thủy sản và sản xuất nguyên liệu cho nông nghiệp, qua đó cùng tham gia chuỗi giá trị lương thực toàn cầu. Ngược lại, Việt Nam mở cửa cho doanh nghiệp Myanmar vào các ngành có giá trị gia tăng cao, từ công nghiệp chế biến đến kinh tế số. Hai nền kinh tế vì thế mang tính bổ trợ rõ ràng: Myanmar có lợi thế nguồn lực tự nhiên và thị trường nội địa, còn Việt Nam tích lũy kinh nghiệm về công nghệ, viễn thông, chuyển đổi số và tổ chức chuỗi cung ứng khu vực. Diễn đàn doanh nghiệp tạo không gian để các lợi thế này cộng hưởng, không bị đứt đoạn bởi khác biệt về thể chế. Việc nhấn mạnh kết nối doanh nghiệp khu vực cũng mở ra cơ hội để các dự án song phương lan rộng thành mạng lưới hợp tác trong ASEAN, dù điều này đòi hỏi các bên phải chủ động liên kết với khung pháp lý và tiêu chuẩn khu vực, thay vì chỉ nhìn vào nhu cầu song phương.
Từ mô hình Viettel tại Myanmar đến giai đoạn hợp tác toàn diện mới
Liên doanh Mytel của Viettel tại Myanmar được nhắc đến như một ví dụ điển hình cho hợp tác đầu tư thành công dựa trên công nghệ và chuyển đổi số. Đây là minh chứng rằng khi doanh nghiệp hai bên chia sẻ lợi thế – công nghệ, thị trường, nhân lực – thì có thể xây dựng những dự án mang tính nền tảng, định hình cả hạ tầng kinh tế. Diễn đàn lần này diễn ra trong bối cảnh quan hệ hai nước bước vào giai đoạn phát triển mới với mức độ tin cậy chính trị tăng lên, mở cơ hội thúc đẩy hợp tác toàn diện, thực chất và hiệu quả. Chính vì thế, kỳ vọng không nên dừng ở vài dự án tiêu biểu, mà phải là thế hệ liên doanh mới trong đầu tư giá trị gia tăng cao. Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng mong phía Myanmar tiếp tục tạo môi trường đầu tư ổn định, có tính dự báo và xử lý dứt điểm vướng mắc của doanh nghiệp Việt Nam; về phía Việt Nam, ông khẳng định cánh cửa luôn mở cho doanh nghiệp Myanmar. Nếu các cam kết chính sách được duy trì nhất quán, diễn đàn doanh nghiệp sẽ trở thành trục vận hành dài hạn của hợp tác kinh tế Việt Nam Myanmar, chứ không chỉ là cuộc gặp gỡ theo mùa.
