Không thu tiền học tăng cường là nguyên tắc, không phải đổi tên môn
Thông tư 85 quy định hoạt động giáo dục tăng cường là nội dung nhà trường tổ chức trong kế hoạch giáo dục để học sinh cùng tiếp cận, không thu tiền người học; hoạt động theo nhu cầu riêng có thể thu kinh phí nếu phụ huynh và học sinh tự nguyện đăng ký. Điểm cốt lõi không nằm ở tên môn, mà ở việc nội dung dành cho tất cả hay chỉ đáp ứng lựa chọn riêng. Quy định này hướng tới cơ hội tiếp cận công bằng, để chi phí học tập không trở thành rào cản với những nội dung tăng cường thuộc trách nhiệm của trường. Cơ quan quản lý giáo dục phổ thông nhấn mạnh các trường cần phân định theo bản chất hoạt động và rà soát kế hoạch, thay vì dùng cách gọi “liên kết” hay “nâng cao” để quyết định có thu tiền hay không.
Sự phân định ấy cũng đặt ra một ranh giới rõ về thời gian: môn theo nhu cầu không được xếp xen kẽ với môn chính khóa. Đây là điều kiện để lựa chọn tự nguyện có ý nghĩa thực chất, thay vì khiến học sinh không đăng ký bị mắc kẹt trong lịch học chung.
Hà Huy Giáp tách lịch theo nhu cầu khỏi giờ học chung
Trường Tiểu học Hà Huy Giáp, phường An Phú Đông, thông báo điều chỉnh thời khóa biểu các môn liên kết, được gọi là môn học theo nhu cầu người học, để thực hiện Thông tư 85. Từ ngày 2-11, các môn này được xếp vào cuối buổi hoặc trái buổi, không đan xen với môn chính khóa; học sinh không đăng ký sẽ được ra về sớm. Đây là thay đổi cụ thể hơn một lời cam kết tuân thủ: lịch học cho thấy phần nào là giờ học chung và phần nào do gia đình tự chọn. Với phụ huynh, điều đó giúp nhận diện rõ lựa chọn của mình; với học sinh, quyền không tham gia không đồng nghĩa phải chờ hết các tiết mà mình không đăng ký.
Nhà trường đồng thời tận dụng các phòng chức năng để bố trí học trái buổi cho những lớp có số tiết chính khóa vượt thời lượng năm buổi mỗi tuần. Theo thông báo, từ ngày 2-11 học sinh không còn phải đi học thứ bảy. Hai điều chỉnh cùng lúc cho thấy triển khai chính sách không chỉ là tách môn theo nhu cầu, mà còn là sắp xếp lại lịch chung trong điều kiện trường đang có.
Thay đổi lịch có ý nghĩa, nhưng cần nhìn đúng phạm vi
Từ đầu năm học 2026-2027, do cơ sở vật chất chưa đáp ứng việc tổ chức học hai buổi mỗi ngày cho toàn trường, Hà Huy Giáp dạy một buổi từ thứ hai đến thứ sáu và thêm một buổi thứ bảy. Vì vậy, việc bỏ ngày học thứ bảy là kết quả của cách trường xếp lại lịch và tận dụng phòng chức năng, không nên diễn giải thành một thay đổi về số lượng hay nội dung môn học khi nguồn tin không nêu điều đó. Tương tự, việc đưa môn theo nhu cầu ra cuối buổi hoặc trái buổi cho biết cách bố trí, chứ không xác nhận trường đã thay đổi mức thu hay toàn bộ danh mục chương trình.
Thông tư 85 có hiệu lực từ ngày 15-11-2026, trong khi thời khóa biểu mới tại Hà Huy Giáp được áp dụng từ ngày 2-11. Trường điều chỉnh lịch trước mốc hiệu lực được nêu trong nguồn, còn Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM cho biết sẽ ban hành hướng dẫn để các trường rà soát chương trình liên kết, tách nội dung nền tảng miễn phí khỏi nội dung nâng cao tổ chức theo nhu cầu và tự nguyện.
Công bằng phụ thuộc vào cách thực hiện nhất quán
Mục tiêu của quy định chỉ đạt được khi nội dung cần cho mọi học sinh thật sự nằm trong kế hoạch giáo dục và không thu tiền, còn hoạt động theo nhu cầu được tổ chức ngoài giờ học chung, trên cơ sở tự nguyện. Một ví dụ khác cho thấy cách tổ chức miễn phí có thể được đưa vào kế hoạch: Trường Tiểu học Cầu Giấy B bố trí hai tiết tiếng Anh tăng cường mỗi tuần cho học sinh lớp 1 và lớp 2 mà không thu thêm kinh phí. Tuy nhiên, đó là cách làm tại một trường khác, không phải căn cứ để suy ra nguồn lực hay phương án tài chính của Hà Huy Giáp.
Với Hà Huy Giáp, bước đáng chú ý là thời khóa biểu mới làm rõ ranh giới giữa giờ học chính khóa và môn đăng ký theo nhu cầu, đồng thời cho học sinh không đăng ký ra về sớm. Đây là hướng triển khai có thể kiểm chứng qua lịch học, nhưng việc bảo đảm công bằng lâu dài còn đòi hỏi hướng dẫn thống nhất và rà soát đúng bản chất từng hoạt động. Thông tư 85 đặt ra nguyên tắc; trường học phải biến nguyên tắc ấy thành lịch học minh bạch và quyền lựa chọn thực sự.
