Dự án cầu hầm vượt biển 93.000 tỷ: Vì sao là bước ngoặt hạ tầng?
Dự án cầu hầm vượt biển Cần Giờ Vũng Tàu là tuyến đường dài khoảng 14 km với cả cầu và hầm dìm dưới biển, có tổng vốn đầu tư hơn 92.000 tỷ đồng, do một tập đoàn tư nhân lớn đề xuất, nhằm rút ngắn thời gian di chuyển qua vịnh Gành Rái và tạo trục kết nối mới giữa TP.HCM với khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu. Đây không chỉ là một công trình giao thông mới mà là thử nghiệm táo bạo về cách chúng ta tư duy kết nối vùng. Khi một doanh nghiệp tư nhân đứng ra đề xuất tuyến đường vượt biển trị giá 92.663 tỷ đồng, dài 14 km, bao gồm cả phần cầu, phần hầm và đường dẫn, câu chuyện không còn dừng ở kỹ thuật, mà là tham vọng định hình lại bản đồ kinh tế – du lịch ven biển. Mấu chốt ở đây: nếu dự án về đích đúng tiến độ 2026–2029, nó sẽ trở thành biểu tượng cho vai trò ngày càng lớn của khu vực tư nhân trong những công trình hạ tầng phức tạp nhất nước.
Thiết kế cầu kết hợp hầm dìm dưới biển: Lựa chọn kỹ thuật hay tầm nhìn dài hạn?
Điểm khiến dự án Vingroup khác biệt chính là cấu trúc cầu hầm vượt biển: không chỉ có cầu dài hơn 8 km mà còn có đoạn hầm vượt biển gần 4 km, trong đó 3.000 m là hầm dìm dưới biển, 430 m là hầm kín và 420 m hầm hở. Một phương án khác mô tả phần hầm vượt biển dài 3,1 km với 2,1 km hầm dìm, 390 m hầm kín và 610 m hầm hở. Dù chi tiết kỹ thuật đang tiếp tục hoàn thiện, thông điệp khá rõ ràng: giải pháp cầu kết hợp hầm là cách nhường không gian mặt nước cho luồng tàu lớn tại vịnh Gành Rái và hệ thống cảng Cái Mép – Thị Vải, đồng thời giữ được trục đường bộ vận tốc 80 km/h. "Toàn tuyến đường có vận tốc thiết kế 80 km/h, thời gian di chuyển giữa Cần Giờ và Vũng Tàu được kỳ vọng rút xuống khoảng 10 phút". Đó là tầm nhìn giao thông đa lớp: xe chạy dưới biển, tàu tiếp tục trên mặt nước, thay vì cạnh tranh nhau trên cùng một không gian.
Từ chuyến phà 30 phút đến hành trình 10 phút: Tác động lên người dân và du khách
Hiện nay, kết nối Cần Giờ Vũng Tàu chủ yếu dựa vào phà biển mất khoảng 30 phút, chưa tính thời gian chờ, xếp xe lên xuống phà. Với cầu hầm vượt biển, hành trình đó được kỳ vọng rút xuống khoảng 10 phút, trên một tuyến có 6 làn xe cơ giới, đường dẫn hai đầu bố trí 8 làn. Sự chênh lệch này không chỉ là vài chục phút trên đồng hồ, mà là sự thay đổi căn bản cách người dân và du khách sử dụng không gian vùng ven biển. Một buổi sáng hoàn toàn có thể bắt đầu ở rừng ngập mặn Cần Giờ, Vàm Sát, Rừng Sác, rồi trong ít phút chuyển sang Bãi Sau, Bãi Trước hay Mũi Nghinh Phong ở Vũng Tàu. Khi khoảng cách tâm lý bị thu hẹp, nhu cầu dịch chuyển, tiêu dùng dịch vụ, lưu trú, giải trí sẽ tăng lên, kéo theo sức ép phải nâng cấp cả hệ sinh thái du lịch, logistics và dịch vụ đi kèm.
Tiến độ 2026–2029 và bài toán thể chế cho công trình giao thông đặc biệt
Đằng sau những phối cảnh ấn tượng là một lịch trình rất cụ thể. Tập đoàn Vingroup đã gửi tờ trình đề nghị thẩm định báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư tuyến đường vượt biển Cần Giờ Vũng Tàu, đồng thời HĐND TP.HCM đã thông qua chủ trương đầu tư với tổng mức sơ bộ khoảng 93.016,55 tỷ đồng, theo hình thức PPP, hợp đồng BT. Kế hoạch đặt ra: hoàn tất phê duyệt chủ trương, báo cáo nghiên cứu khả thi và lựa chọn nhà đầu tư trong quý I/2026; khởi công, giải phóng mặt bằng từ quý II/2026 và hoàn thành công trình vào năm 2029. Đường dẫn phía Cần Giờ thậm chí đã khởi công từ 1/7/2026. Tuy nhiên, chính quyền đô thị phải xử lý song song bài toán kỹ thuật hầm dìm dưới biển, bồi xói, khoảng cách an toàn với luồng hàng hải lớn, cùng cơ chế thanh toán quỹ đất đối ứng cho nhà đầu tư. Nếu thể chế không theo kịp, tiến độ hoàn thành quý I/2029 chỉ còn là kỳ vọng.
Liên kết vùng và cược lớn vào kinh tế biển: Chúng ta được và mất gì?
Theo chính đề xuất, tuyến đường vượt biển này được kỳ vọng tạo thêm một trục kết nối quan trọng, rút ngắn khoảng cách giữa trung tâm TP.HCM với khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu, tăng cường liên kết vùng giữa các đô thị, khu công nghiệp và hệ thống cảng biển. Đồng thời, nó được coi là động lực thúc đẩy lưu thông hàng hóa, phát triển logistics, kết nối các trung tâm công nghiệp – đô thị – du lịch – dịch vụ trong khu vực. Vấn đề không chỉ là giá trị đất đai tăng lên hay lượng du khách lớn hơn, mà là Việt Nam đang thử trả lời câu hỏi: công trình giao thông biển quy mô và phức tạp nhất từ trước đến nay có được coi là phần cứng của chiến lược kinh tế biển dài hạn, hay chỉ là một tuyến đường đẹp phục vụ vài điểm du lịch. Câu trả lời sẽ nằm ở cách chúng ta tiếp tục quy hoạch vùng ven vịnh Gành Rái, bảo vệ môi trường sinh thái Cần Giờ, và phân bổ lợi ích công – tư từ dự án Vingroup này.
