Từ biểu tượng kết nối đến công trường chạy đua với APEC
Cầu Trần Hưng Đạo là dự án cầu đường bộ bắc qua sông Hồng, được thiết kế với hệ vòm thép uốn lượn liên tục qua 6 nhịp, sử dụng hơn 26.000 tấn kết cấu thép, hướng tới vừa giải tỏa giao thông, vừa trở thành biểu tượng kiến trúc gắn với không gian công cộng và cảnh quan đô thị Hà Nội tương lai. Quan sát tiến độ hiện nay, nhận thấy đây không chỉ là một công trình giao thông, mà là phép thử cho năng lực thi công sông Hồng hiện đại dưới áp lực tiến độ APEC 2027 Hà Nội. Sau hơn 8 tháng kể từ ngày khởi công 19/12/2025, dự án cầu Trần Hưng Đạo đã hoàn thành gần 40% khối lượng tổng thể, với 5 trụ chính giữa sông đạt khoảng 90% phần kết cấu bên dưới. Điều này cho thấy mục tiêu về đích trước thềm APEC không phải là khẩu hiệu, mà đã trở thành nhịp tim của từng ca thi công. Cây cầu lấy ý tưởng từ “Infinity Hanoi – Sự thịnh vượng vĩnh cửu trên sông Hồng”, nhưng để đi đến “vô cực” thịnh vượng, trước mắt đội ngũ công nhân là những hạn định rất hữu hình: mốc thời gian, mực nước lũ và từng tấn thép phải vào đúng vị trí.
Thi công sông Hồng: cuộc so giây với lũ tiểu mãn
Nếu phải chọn một cụm từ mô tả thi công sông Hồng, có lẽ chính xác nhất là “so giây với thiên nhiên”. Mùa đông ở công trường không dừng ở vài con số trên ứng dụng thời tiết, mà là cái rét căm căm phả lên từ mặt nước, những giờ đứng lưng chừng giữa gió lạnh và sương mù. Mùa hè lại là cái nóng rát hắt lên từ mặt bê tông, từ khối thép và mặt sông bỏng mắt. Trong bối cảnh đó, mỗi cọc khoan nhồi, mỗi bệ trụ được hoàn thành theo đúng kế hoạch là một chiến thắng nhỏ trước dòng nước và khí hậu. Thời điểm lũ tiểu mãn tháng 5–6 là bước ngoặt của dự án. Trước mốc nước lũ, câu hỏi đặt ra không phải có thi công hay không, mà là có kịp dựng xong trụ giữa sông để không bị chậm cả tiến độ cầu. Theo chia sẻ của lãnh đạo Ban Quản lý, dự án đã huy động 28 mũi thi công với khoảng 700 nhân sự, chia thành 3 ca, 4 kíp, vận hành suốt ngày đêm để vượt qua giai đoạn cam go nhất này. Hệ thống thi công nổi, vòng vây cọc ván thép được thiết kế nhằm tạo không gian ổn định cho các hạng mục móng sâu dưới nước, biến mặt sông chao đảo thành “nền móng” đủ vững để đặt lên đó cả biểu tượng đô thị mới.
26.000 tấn kết cấu thép và bài toán hình học vô cực
Khi chuyển sang giai đoạn lắp dựng kết cấu thép cầu, thách thức không còn là con nước, mà là độ chính xác của từng milimet. Toàn bộ 26.275 tấn thép kết cấu đã được đưa về hệ thống nhà máy trên cả nước để gia công, trước khi theo đường thủy hoặc sà lan cập thẳng công trường. Hàng chục nghìn tấn thép phải trải qua hành trình từ bản vẽ đến nhà máy, từ nhà máy ra cảng rồi lên hệ nổi ngoài sông, tất cả đều được tính toán tải trọng, kích thước, phương tiện và thời điểm vận chuyển. Một mắt xích chậm hoặc sai lệch có thể phá vỡ chuỗi tiến độ đang được siết chặt theo mục tiêu APEC 2027 Hà Nội. Hệ vòm thép uốn lượn liên tục qua 6 nhịp, tạo hình vô cực, khiến bài toán lắp dựng trở nên phức tạp hơn nhiều so với một cây cầu thẳng truyền thống. Dầm dọc chủ được lắp với độ nghiêng 33 độ so với phương ngang, đòi hỏi mỗi cấu kiện khi đặt lên phải đạt đúng tọa độ, cao độ, hướng và hình học thiết kế; sai khác tại một điểm có thể “lây lan” sang toàn bộ nhịp vòm. Ngày 31/8, những đốt dầm dọc chủ đầu tiên, mỗi đốt gần 100 tấn, được cẩu lắp thành công, đánh dấu cột mốc chuyển cầu từ giai đoạn ngầm dưới nước sang hình hài nổi trên mặt sông. Đây là thời khắc cho thấy đội ngũ kỹ sư không chỉ thắng nước lũ, mà còn thắng được bài toán hình học tinh vi do chính họ đặt ra.
Công nghệ và sức người: cặp đôi quyết định cuộc đua tiến độ
Tiến độ gần 40% sau hơn 8–9 tháng không thể giải thích bằng câu khẩu hiệu “thi công ngày đêm”, mà phải nhìn vào cách công nghệ đi cùng sức người. Dự án sử dụng mô hình thông tin công trình (BIM) kết hợp quét laser 3D để kiểm tra và đối chiếu tọa độ từ khâu gia công tại nhà máy đến định vị ngoài công trường. Hệ thống quan trắc sức khỏe kết cấu với cảm biến đo độ võng, biến dạng, ứng suất cục bộ đang được tích hợp ngay trong giai đoạn cẩu lắp và sẽ tiếp tục phục vụ giám sát khi cây cầu đi vào khai thác. Nhưng công nghệ, tự thân nó, không làm việc 24 giờ mỗi ngày; chính những con người trên và dưới mặt sông mới biến dữ liệu thành kết quả. 28 mũi thi công duy trì liên tục, khoảng 700 công nhân, kỹ sư và hơn 120 máy móc, thiết bị cùng lúc vận hành trên các hạng mục cầu chính, cầu dẫn và nút giao. Ca làm việc nối tiếp, những cuộc họp kỹ thuật lúc mờ sáng hay đêm khuya diễn ra chỉ với một mục tiêu: không để từ “giá như” xuất hiện trong nhật ký công trường. Câu hỏi của một đứa trẻ “Khi nào ba được về nhà?” trở thành lời nhắc mỗi người thợ rằng họ đang đánh đổi những giờ quây quần để góp phần định hình một tuyến kết nối mới cho thành phố.
Áp lực APEC 2027 và tương lai cây cầu biểu tượng
Mục tiêu hoàn thành cầu Trần Hưng Đạo trước thềm APEC 2027 Hà Nội tạo ra một áp lực rất cụ thể: mọi mốc tiến độ đều gắn với lịch trình sự kiện đối ngoại lớn nhất của Thủ đô. Lãnh đạo Ban Quản lý dự án bày tỏ niềm tin rằng với nhiệt huyết của đội ngũ công nhân và cán bộ, cây cầu sẽ “về đích trước APEC, đúng tiến độ đề ra”. Đó không chỉ là lời động viên nội bộ, mà là cam kết với người dân đang chờ một cung đường mới qua sông Hồng. Khi đưa vào khai thác, cầu Trần Hưng Đạo được kỳ vọng tăng mạnh khả năng kết nối giữa khu vực trung tâm Hà Nội với phía Đông, chia sẻ lưu lượng với các cầu Chương Dương, Vĩnh Tuy vốn đã quá tải giờ cao điểm. Đáng chú ý, cầu không chỉ dành cho ô tô mà tích hợp đường đi bộ, làn riêng cho xe đạp và các đài vọng cảnh ngắm sông, kết nối với chuỗi công viên ven bờ để tạo thêm không gian công cộng cho người dân. Nếu nhìn ở góc độ này, áp lực tiến độ APEC không đơn thuần là yêu cầu về thời gian, mà là kỳ vọng chính đáng về chất lượng sống, về một cây cầu biểu tượng vừa giải bài toán giao thông, vừa mở thêm điểm hẹn văn hóa cho đô thị bên sông.
