Ranh giới rõ ràng là bước đầu để người dân biết mình bị ảnh hưởng ra sao
Metro số 2 Thủ Dầu Một – TP.HCM là tuyến đường sắt đô thị dài khoảng 33,2 km, kết nối khu vực Thủ Dầu Một với mạng lưới metro tại TP.HCM và kéo theo việc thu hồi đất dọc hành lang tuyến. Ngày 10-11, UBND phường Phú Lợi làm việc với Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM và Chi nhánh Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Bình Dương để phối hợp xác định ranh mốc thu hồi đất. Đây là bước có ý nghĩa trực tiếp với người dân: ranh giới càng chính xác, cơ sở lập phương án bồi thường và giải phóng mặt bằng càng rõ. Phường Phú Lợi thống nhất phối hợp, đồng thời đề nghị cung cấp đầy đủ hồ sơ, thông tin kỹ thuật để việc cắm mốc được công khai và đúng quy định. Người dân không nên chỉ nhìn vào hướng tuyến trên bản đồ; điều cần theo dõi là mốc cụ thể và hồ sơ gắn với từng thửa đất.
Tam Bình: giá dự thảo cao nhất hơn 77 triệu đồng/m²
Ở Tam Bình, câu hỏi cấp thiết không chỉ là tuyến metro đi qua đâu, mà là dự thảo tính bồi thường thế nào cho từng loại đất và vị trí. Ngày 3-11, phường tổ chức hội nghị triển khai kế hoạch thu hồi đất và thông qua dự thảo bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cùng chính sách đào tạo, chuyển đổi nghề, tìm việc làm; hiện địa phương đang lấy ý kiến người dân. Mức đất ở cao nhất được đề xuất là hơn 77,1 triệu đồng/m², tại vị trí 1 đường số 12, đoạn từ đường Tam Bình đến đường số 11-TB. Đây là mức trong dự thảo, không phải giá áp dụng đồng loạt: đơn giá thay đổi theo đường, vị trí tiếp giáp và độ sâu thửa đất. Vì vậy, con số nổi bật này chỉ có ý nghĩa khi đối chiếu đúng vị trí và điều kiện của từng thửa.
Đối với đất trồng cây lâu năm, dự thảo nêu mức từ 9,6 đến 13,3 triệu đồng/m²; đất trồng cây hằng năm dao động từ 8,6 đến 11,9 triệu đồng/m². Các mức này cũng phụ thuộc vị trí trong phạm vi dự án. Với bồi thường đất Tam Bình, người dân cần xem riêng loại đất được ghi nhận, vị trí và hồ sơ thửa đất, thay vì suy ra quyền lợi từ mức cao nhất.
Quy mô thu hồi lớn khiến khâu kiểm tra hồ sơ càng quan trọng
Dự án dự kiến thu hồi 24,6 ha tại Tam Bình, ảnh hưởng khoảng 194 trường hợp; trong đó dự kiến 42 trường hợp đủ điều kiện bố trí tái định cư. Trên toàn tuyến, diện tích dự kiến bị ảnh hưởng khoảng 85,8 ha với khoảng 2.652 trường hợp; 2.092 trường hợp bị thu hồi một phần đất và 560 trường hợp bị thu hồi toàn bộ. Những con số này cho thấy thu hồi đất metro không phải một thủ tục đơn lẻ: mỗi hộ có thể đối mặt với tình huống khác nhau về diện tích, tài sản gắn liền với đất và nhu cầu tái định cư. Dự thảo còn đề cập hỗ trợ thuê nhà tạm cư 7 triệu đồng mỗi hộ mỗi tháng với hộ tối đa bốn nhân khẩu; hộ từ năm nhân khẩu trở lên được đề xuất hỗ trợ 1,75 triệu đồng mỗi người mỗi tháng, tối đa 21 triệu đồng một hộ mỗi tháng.
Đây vẫn là các mức trong dự thảo; khoản được áp dụng cho từng trường hợp sẽ phụ thuộc phương án được hoàn thiện, phê duyệt và điều kiện thực tế. Người dân nên kiểm tra thông tin thửa đất, hiện trạng nhà cửa, tài sản và tiêu chí tái định cư trong hồ sơ cụ thể. Thành phố cũng nêu nguyên tắc phải bảo đảm điều kiện tái định cư theo quy định trước khi thu hồi đất đối với trường hợp thuộc diện được bố trí.
Việc cần làm tiếp theo là chốt mốc, hoàn thiện phương án và bàn giao theo tiến độ
Việc xác định ranh mốc tại Phú Lợi và lấy ý kiến dự thảo ở Tam Bình phản ánh hai phần việc phải tiến hành song song: xác định chính xác đất bị ảnh hưởng và làm rõ quyền lợi trước khi giải phóng mặt bằng. Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM được giao phối hợp với các địa phương xây dựng tiến độ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao mặt bằng theo từng địa bàn, đoạn tuyến, vị trí nhà ga; ưu tiên khu vực phục vụ khởi công, thi công. Theo kế hoạch, tuyến dự kiến khởi công vào tháng 12-2026. Mục tiêu kết nối giao thông và giảm áp lực đường bộ chỉ thuyết phục khi người dân được thông tin minh bạch, có thời gian rà soát và được giải quyết đúng chính sách. Với các hộ bị ảnh hưởng, cần theo dõi thông báo của địa phương và đối chiếu dự thảo với hồ sơ thực tế trước khi phương án chính thức được phê duyệt.
