Đầu tư công Đà Nẵng: từ dự án trọng điểm đến bài toán tháo gỡ điểm nghẽn
Đầu tư công Đà Nẵng là việc thành phố sử dụng nguồn vốn ngân sách và vốn hỗn hợp để triển khai các dự án trọng điểm về hạ tầng giao thông, cảng biển và không gian đổi mới sáng tạo, nhằm tạo thêm động lực phát triển kinh tế – xã hội, đồng thời tháo gỡ điểm nghẽn về kết nối vùng và năng lực logistics trong giai đoạn 2026-2030. Điểm đáng nói là chính quyền không coi đây chỉ là những công trình xây dựng đơn lẻ, mà là một chiến lược cấu trúc lại hạ tầng Đà Nẵng, gắn tiến độ xây dựng với trách nhiệm cụ thể của từng đơn vị. Sáng 29/9/2026, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng chủ trì cuộc họp về tình hình thực hiện các dự án trọng điểm, quy mô lớn giai đoạn 2026-2030, thể hiện quyết tâm chính trị để thúc đẩy tiến độ ngay từ cấp lãnh đạo cao nhất. Cùng ngày, ông tiếp tục làm việc với Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp và hạ tầng kỹ thuật, yêu cầu chủ động xử lý các điểm nghẽn trong quá trình triển khai. Đây không còn là thông điệp chung chung, mà là lời cảnh báo rằng nếu không tháo gỡ điểm nghẽn, đầu tư công Đà Nẵng sẽ mất cơ hội tạo cú hích tăng trưởng mới.
Ưu tiên kết nối cảng Liên Chiểu và không gian đổi mới sáng tạo: chiến lược hạ tầng thông minh
Đà Nẵng đang đặt cược tương lai tăng trưởng của mình vào hai trụ cột hạ tầng: kết nối cảng biển và kiến tạo không gian đổi mới sáng tạo. Dự án đầu tư tổng thể bến cảng container Liên Chiểu đã được khởi công ngày 25/4/2026, mở kỳ vọng hình thành một đầu mối logistics quy mô lớn, nâng cao năng lực kết nối hàng hóa, giảm phụ thuộc vào các cảng hiện hữu đã quá tải. Song song, thành phố chuẩn bị khởi công Không gian đổi mới sáng tạo Đà Nẵng cùng với cụm nút giao Lê Thanh Nghị – Cách Mạng Tháng Tám – Thăng Long – đường dẫn lên cầu Hòa Xuân, sau khi báo cáo nghiên cứu khả thi được phê duyệt. Theo chương trình hành động, 34 dự án trọng điểm quy mô lớn sử dụng vốn đầu tư công và vốn hỗn hợp được xác định là động lực mới cho giai đoạn 2026-2030. Cách lựa chọn ưu tiên cho thấy thành phố bắt đầu nhìn hạ tầng Đà Nẵng như một hệ sinh thái: khi cảng Liên Chiểu được đầu tư đồng bộ, đường tránh Nam Hải Vân được nâng cấp, các nút giao được hoàn thiện và không gian đổi mới sáng tạo được hình thành, mạng lưới sẽ hỗ trợ logistics, công nghiệp, thương mại, dịch vụ và phát triển đô thị một cách gắn kết, thay vì đầu tư manh mún.
Tháo gỡ điểm nghẽn tiến độ xây dựng: từ hồ sơ đến công trường
Thách thức lớn nhất với đầu tư công Đà Nẵng hiện nay không nằm ở quy mô dự án mà ở khả năng phá vỡ các điểm nghẽn kéo dài về mặt bằng, thủ tục và phối hợp. Ví dụ rõ nhất là dự án Liên kết vùng miền Trung dài hơn 31,8 km, tổng mức đầu tư hơn 1.059 tỷ đồng: đến giữa tháng 7/2026, khoảng 22,63 km mặt bằng đã được bàn giao, tương đương gần 72% chiều dài tuyến, trong khi khối lượng thi công mới đạt hơn 43% giá trị hợp đồng do vướng bồi thường, tái định cư và di dời hạ tầng kỹ thuật. Trước yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, lãnh đạo thành phố yêu cầu Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp và hạ tầng kỹ thuật chuyển từ thói quen theo dõi tiến độ trên hồ sơ sang bám sát thực tế tại công trường, tăng cường kiểm tra hiện trường để nhận diện sớm vấn đề, xác định nguyên nhân, trách nhiệm và phương án xử lý. "Tính đến ngày 28/9, lũy kế giải ngân của Ban Quản lý đạt gần 68% kế hoạch vốn được giao" – con số này cho thấy nỗ lực nhưng cũng hàm ý áp lực rất lớn phải gắn giải ngân với khối lượng hoàn thành thực tế.
Siết trách nhiệm, phối hợp đa cấp để đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công
Điểm khác biệt trong cách Đà Nẵng tháo gỡ điểm nghẽn đầu tư công là siết trách nhiệm gắn với từng mốc tiến độ và yêu cầu phối hợp đa cấp, thay vì đổ lỗi cho "cơ chế". Ban Quản lý hiện đang triển khai 346 dự án; trong đó, 264 dự án được bố trí kế hoạch vốn năm 2026, 171 dự án ở giai đoạn chuẩn bị đầu tư, 61 dự án đang thi công, 39 dự án tạm dừng và 60 dự án đã hoàn thành, chờ quyết toán. Khối lượng này nếu không được phân tách, gắn trách nhiệm rõ ràng thì "điểm nghẽn" sẽ xuất hiện ở mọi khâu. Vì vậy, thành phố yêu cầu xây dựng kế hoạch chi tiết cho từng dự án, xác định cụ thể nhiệm vụ, trách nhiệm và thời hạn hoàn thành của từng đơn vị; đồng thời phối hợp chặt với Trung tâm Phát triển quỹ đất và các địa phương để đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, tạo điều kiện thi công. Mục tiêu giải ngân hơn 3.900 tỷ đồng đến 31/12, tương ứng khoảng 95% kế hoạch vốn, và hoàn thành 100% giải ngân nguồn ngân sách thành phố đến 31/1/2027 chỉ khả thi nếu mọi mắt xích từ chủ đầu tư, Ban Quản lý, đơn vị GPMB đến sở ngành vận hành đồng bộ.
Kết luận: tiến độ là phép thử năng lực điều hành hạ tầng Đà Nẵng
Nhìn tổng thể, chiến lược tháo gỡ điểm nghẽn đầu tư công Đà Nẵng không chỉ nhắm tới vài con số giải ngân, mà là cách thành phố thử sức mình trong vai trò "nhà thiết kế" hạ tầng cho giai đoạn phát triển mới. 34 dự án trọng điểm về cảng biển, đường trục, nút giao và không gian đổi mới sáng tạo là bộ khung để Đà Nẵng mở rộng dư địa kinh tế, từ logistics tới công nghiệp, dịch vụ. Nhưng bộ khung đó chỉ thành hạ tầng sống nếu tiến độ xây dựng đi cùng chất lượng và hiệu quả sử dụng sau đầu tư. Việc lãnh đạo thành phố liên tiếp chủ trì các cuộc họp ngày 29/9, yêu cầu chuyển giám sát từ hồ sơ ra công trường, siết trách nhiệm Ban Quản lý và tăng cường phối hợp với các cấp chính quyền, cho thấy nhận thức rằng mọi điểm nghẽn đều có thể tháo gỡ nếu dám đối diện và phân công rõ ràng. Nếu Đà Nẵng duy trì được kỷ luật tiến độ này, các dự án trọng điểm sẽ không chỉ là những công trình bê tông, mà là nền tảng cho một chu kỳ tăng trưởng mới, năng động hơn và gắn kết hơn.
