Kỳ thi Kỹ năng nghề thế giới: phép thử cho tham vọng hội nhập
Kỳ thi Kỹ năng nghề thế giới là cuộc thi kỹ năng nghề lớn nhất toàn cầu, tổ chức hai năm một lần, nơi những người trẻ tuổi đại diện cho các hệ thống giáo dục nghề nghiệp quốc gia tranh tài qua các bài thi sát thực tế sản xuất, qua đó thể hiện trình độ kỹ thuật, khả năng ứng dụng công nghệ mới và mức độ đáp ứng tiêu chuẩn lao động quốc tế.
Việt Nam không chỉ tham gia WorldSkills 2026 như một “sân chơi”, mà đang xem đây là phép thử cho tham vọng hội nhập nguồn nhân lực. Kỳ thi Kỹ năng nghề thế giới lần thứ 48 (WorldSkills Shanghai 2026) sẽ diễn ra từ ngày 22 đến 27-9 tại Thượng Hải (Trung Quốc), dự kiến thu hút hơn 1.400 thí sinh tranh tài ở 64 nghề. Trong bức tranh đó, 11 thí sinh Việt Nam đại diện cho 11 nghề, được tuyển chọn từ 5 địa phương, đang gánh trên vai vai trò “đại sứ kỹ năng” của một nền giáo dục nghề nghiệp đang chuyển mình. Đây không chỉ là cuộc thi, mà là bài kiểm tra trực diện về cách chúng ta chuẩn bị cho thi đấu quốc tế.
Hà Nội vào giai đoạn nước rút: huấn luyện thí sinh kiểu “đội tuyển quốc gia”
Ngày 6-8, đoàn công tác của Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên (Bộ Giáo dục và Đào tạo) phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội đã kiểm tra công tác huấn luyện thí sinh dự kỳ thi Kỹ năng nghề thế giới tại Trường Trung cấp nghề Giao thông công chính Hà Nội. Đây không phải là một cuộc “thăm hỏi” mang tính hình thức, mà là bước rà soát chiến lược trong giai đoạn mà chính cơ quan quản lý thừa nhận chỉ còn khoảng 40 ngày chuẩn bị – tức là giai đoạn huấn luyện nước rút.
Điểm đáng chú ý là cách tiếp cận “đội tuyển quốc gia” được áp dụng khá rõ: chương trình luyện tập được xây dựng theo tiến độ, cơ sở vật chất được điều chỉnh cho tương thích với điều kiện thi đấu quốc tế, và mọi hoạt động đều hướng đến việc tối ưu hoá thành tích trong khung thời gian rất ngắn. Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên không chỉ kiểm tra mà còn trực tiếp động viên, yêu cầu nhà trường tăng thêm cường độ, chú trọng thể lực và tâm lý thi đấu cho thí sinh – những yếu tố thường bị xem nhẹ trong giáo dục nghề nghiệp truyền thống nhưng lại quyết định sự thành bại trên đấu trường quốc tế.
Mô hình Hà Nội: gắn giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp để chuẩn bị thi đấu quốc tế
Theo phân công của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trường Trung cấp nghề Giao thông công chính Hà Nội được giao chủ trì huấn luyện thí sinh nghề sơn ô tô, với đại diện là học sinh Nguyễn Quốc Trường Giang, lớp Công nghệ sơn ô tô K60S4. Nhà trường đã mở rộng Trung tâm thực hành Công nghệ sơn ô tô, đầu tư buồng sơn, hệ thống pha – đo màu, khí nén, dụng cụ chuyên dùng và đầy đủ vật tư thực hành, đồng thời bố trí khu huấn luyện chuyên biệt mô phỏng sát trường thi. Đây là cách chuẩn bị thi đấu quốc tế đúng nghĩa: không chỉ luyện tay nghề mà còn “chuẩn hoá” môi trường.
Điểm then chốt của mô hình này là sự gắn kết với Công ty Cổ phần Sơn MT và Nhà máy MHM Coatings, nơi thí sinh được thực hành trong môi trường sản xuất thực tế, tiếp cận công nghệ và quy trình kỹ thuật theo tiêu chuẩn quốc tế. Đoàn công tác đánh giá đây là mô hình gắn kết hiệu quả giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp, góp phần giúp người học tiếp cận công nghệ hiện đại và tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc tế. Nói cách khác, Hà Nội đang cho thấy muốn thắng ở kỳ thi kỹ năng thế giới thì không thể chỉ “luyện trong lớp”; phải đưa thí sinh đối mặt sớm với thế giới công việc thật.
WorldSkills: cơ hội để học sinh Việt Nam khẳng định vị thế
WorldSkills Shanghai 2026 là sân chơi có uy tín hàng đầu trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, nơi các quốc gia đánh giá chất lượng đào tạo, trình độ kỹ năng nghề và khả năng hội nhập của nguồn nhân lực trẻ. Với 11 thí sinh đại diện 11 nghề, Việt Nam bước vào cuộc thi này không chỉ để “học hỏi kinh nghiệm”, mà để chứng minh rằng hệ thống giáo dục nghề nghiệp hoàn toàn có thể tạo ra những nhân lực đạt chuẩn quốc tế.
Việc tham gia kỳ thi kỹ năng thế giới mang lại lợi ích vượt xa vài bộ huy chương: đó là cơ hội tiếp cận công nghệ mới, cập nhật tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc tế và tăng cường gắn kết giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp. Trong thời gian tới, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên khẳng định sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ sở đào tạo và doanh nghiệp để nâng cao chất lượng huấn luyện, tạo điều kiện tốt nhất để thí sinh phát huy năng lực và bản lĩnh trên đấu trường quốc tế. Nếu duy trì được cách tiếp cận này, WorldSkills sẽ không chỉ là đích đến của vài cá nhân xuất sắc, mà trở thành động lực cải tổ toàn diện hệ thống giáo dục nghề nghiệp.
