Mở rộng sân bay Đà Nẵng: hơn 10.000 tỷ đồng cho một cửa ngõ khu vực
Mở rộng sân bay Đà Nẵng là gói dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn, gồm cải tạo – mở rộng nhà ga hành khách T1 và mở rộng sân đỗ máy bay giai đoạn 1, nhằm tăng công suất hành khách lên 14 triệu khách/năm trong trung hạn và tạo nền tảng hướng tới 20 triệu khách/năm, đồng thời nâng sân bay lên chuẩn 4E, đáp ứng cả nhu cầu hành khách lẫn hàng hóa.
Trọng tâm của đợt mở rộng là hai dự án song song với tổng vốn đầu tư hơn 10.106 tỷ đồng: cải tạo, mở rộng nhà ga hành khách T1 và mở rộng sân đỗ máy bay giai đoạn 1. Việc UBND TP Đà Nẵng và ACV cùng công bố triển khai trong lễ tổ chức chiều 27/8 cho thấy đây không chỉ là một công trình xây dựng, mà là lựa chọn chiến lược về cách thành phố định nghĩa vai trò của mình trên bản đồ hàng không khu vực. Đà Nẵng đang đặt cược rằng nếu hạ tầng hàng không đủ lớn, mạng đường bay sẽ tự nhiên kéo đến, biến sân bay không chỉ là điểm trung chuyển nội địa mà là nút kết nối của Đông Nam Á.
Nhà ga T1 Đà Nẵng: từ 14 triệu khách tới nền tảng 20 triệu
Trái tim của kế hoạch mở rộng sân bay Đà Nẵng nằm ở nhà ga T1 Đà Nẵng, nơi chiếm hơn 9.936 tỷ đồng trong tổng mức đầu tư hơn 10.106 tỷ đồng của hai dự án. Sau khi hoàn thành, nhà ga T1 sẽ có tổng diện tích sàn khoảng 96.000 m² và đạt công suất khoảng 14 triệu hành khách/năm, kèm hệ thống giao thông tiếp cận và hạ tầng kỹ thuật phụ trợ được đầu tư đồng bộ. Nói cách khác, đây là cú tăng lực lớn cho công suất hành khách, nhưng chỉ là nấc thang trung gian cho mục tiêu dài hạn 20 triệu khách/năm theo quy hoạch sân bay đạt cấp 4E.
Đáng chú ý, kiến trúc nhà ga T1 được lựa chọn theo hướng hiện đại nhưng vẫn hài hòa với cảnh quan và bản sắc Đà Nẵng. Quyết định trao cho đơn vị tư vấn thắng cuộc không chỉ là chuyện thẩm mỹ, mà là cách thành phố gửi thông điệp: hành khách phải cảm nhận ngay từ nhà ga rằng đây là một điểm đến du lịch và logistics nghiêm túc. Theo mô tả, phương án được đánh giá cao về công năng, an toàn, khai thác và thân thiện với hành khách, cho thấy mục tiêu rõ ràng là nâng trải nghiệm người dùng chứ không chỉ cộng thêm vài băng chuyền hành lý.
Mở rộng sân đỗ: 6 vị trí Code C và bài toán nút thắt hạ tầng
Nếu nhà ga là bộ mặt, thì sân đỗ là cổ chai vận hành của sân bay. Dự án mở rộng sân đỗ máy bay giai đoạn 1 được phê duyệt với tổng mức đầu tư hơn 170 tỷ đồng, bổ sung 6 vị trí đỗ máy bay Code C. Dự kiến, công trình hoàn thành và đưa vào khai thác trong tháng 7/2027, sớm hơn cả phần mở rộng nhà ga T1, giúp giải tỏa áp lực khai thác trong giai đoạn trước khi toàn bộ nhà ga mới vận hành.
Việc mở rộng sân đỗ cùng lúc với nhà ga là lựa chọn đúng, vì tăng công suất hành khách mà không tăng số vị trí đỗ thì chỉ chuyển tắc nghẽn từ khu vực check-in ra ngoài đường lăn. Khi 6 vị trí Code C mới đi vào khai thác, Đà Nẵng có thêm dư địa mở các đường bay mới, đặc biệt là các chặng quốc tế tầm trung vốn đòi hỏi lịch khai thác dày đặc. Đây là điểm then chốt nếu thành phố muốn cạnh tranh vị trí trung tâm khu vực, bởi các hãng hàng không sẽ chọn sân bay có khả năng cấp slot linh hoạt, không bị trói bởi hạ tầng chật hẹp.
Tại sao phải làm ngay bây giờ: áp lực du lịch và giao thương tăng tốc
Việc triển khai cùng lúc hai dự án hạ tầng giao thông này không phải ngẫu hứng. Lãnh đạo thành phố xác định nâng cấp, mở rộng hạ tầng Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh du lịch, giao thương và nhu cầu vận tải hàng không tiếp tục tăng. Nói cách khác, nếu không mở rộng, sân bay sẽ sớm trở thành điểm nghẽn, kéo lùi cả ngành dịch vụ – du lịch mà Đà Nẵng đang phụ thuộc ngày càng nhiều.
Quy hoạch giai đoạn 2021-2030 đặt mục tiêu sân bay đạt cấp 4E, công suất khoảng 20 triệu hành khách/năm và 100.000 tấn hàng hóa/năm. Đây là khung trần mới buộc thành phố phải hành động từ bây giờ, vì các dự án lớn như nhà ga T1 dự kiến chỉ khởi công từ tháng 8/2027 và hoàn thành toàn bộ vào tháng 8/2029. Khoảng thời gian gần ba năm thi công sẽ là bài test khả năng điều phối giữa ACV và chính quyền, nhất là khi ACV cam kết hạn chế tối đa ảnh hưởng đến hoạt động khai thác hiện hữu của sân bay.
Chiến lược trung tâm khu vực: cơ hội lớn, rủi ro cũng lớn
Khi hai dự án hoàn thành, sân bay Đà Nẵng không chỉ tăng công suất hành khách, mà còn tăng khả năng kết nối với các thị trường trong nước và quốc tế, tạo thêm dư địa phát triển mạng đường bay. Với tổng vốn đầu tư hơn 10.106 tỷ đồng cho các dự án mở rộng, đây là một đặt cược có quy mô đủ lớn để định lại vai trò của Đà Nẵng trong mạng lưới hàng không khu vực. Câu hỏi không còn là nên làm hay không, mà là làm thế nào để số ghế tăng thêm biến thành dòng khách thực sự, chứ không chỉ là công suất trên giấy.
Thành phố đã gửi tín hiệu khi kết nối dữ liệu AODB của sân bay với nền tảng đô thị thông minh, giúp người dân và du khách tra cứu thông tin chuyến bay trên ứng dụng Danang Smart City. Đây là bước nhỏ nhưng đúng hướng: một trung tâm khu vực không chỉ có đường băng dài hơn, mà còn phải có trải nghiệm hành khách thông minh và liền mạch. Kết luận công bằng là: nếu giữ đúng tiến độ và biến hạ tầng mới thành lợi thế cạnh tranh về đường bay, Đà Nẵng có cơ hội thực sự bứt lên; còn nếu chậm trễ hoặc khai thác kém hiệu quả, hơn 10.000 tỷ đồng sẽ chỉ tạo ra một nhà ga đẹp, nhưng bỏ lỡ cơ hội vàng để trở thành cửa ngõ khu vực.
