Đà Nẵng đặt cược vào sân bay: mở rộng để trở thành cửa ngõ khu vực
Dự án sân bay Đà Nẵng mở rộng là kế hoạch đầu tư hơn 10.106 tỷ đồng để đồng thời cải tạo, mở rộng nhà ga T1 và mở rộng sân đỗ máy bay, nâng công suất nhà ga lên 14 triệu hành khách/năm và hướng tới quy mô 20 triệu khách/năm theo quy hoạch cấp 4E, qua đó đáp ứng nhu cầu du lịch, giao thương tăng nhanh và tăng năng lực kết nối nội địa lẫn quốc tế của thành phố. Điểm đáng nói là Đà Nẵng không xem đây chỉ là một dự án hạ tầng đơn lẻ, mà là bước đi chiến lược để định vị mình trên bản đồ hạ tầng du lịch Đông Nam Á. Việc khởi động cùng lúc hai dự án lớn cho thấy thành phố chấp nhận một canh bạc dài hạn: hoặc trở thành điểm đến trung chuyển đáng kể, hoặc tụt lại phía sau trước các hub đã định hình trong khu vực. Ngày 27/8, UBND thành phố phối hợp với ACV công bố triển khai đồng thời hai dự án này tại Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng, chính thức mở màn cuộc đua mới trong lĩnh vực hàng không địa phương.
Nhà ga T1 nâng cấp: từ cảng nội địa bận rộn thành điểm trung chuyển 14 triệu khách
Trọng tâm của chiến lược là nhà ga T1 nâng cấp với hơn 9.936 tỷ đồng vốn đầu tư từ ACV, hướng tới công suất khoảng 14 triệu hành khách/năm, trong đó khoảng 10 triệu khách quốc nội và 4 triệu khách quốc tế. Đây không chỉ là việc “nới rộng” vài phòng chờ, mà là tái định nghĩa trải nghiệm hành khách theo mô hình "cảng hàng không hiện đại – thông minh – thân thiện". Theo kế hoạch, phần mở rộng nhà ga T1 sẽ khởi công tháng 8/2027, đưa vào khai thác từ tháng 1/2029; toàn bộ phần cải tạo nhà ga hiện hữu dự kiến hoàn thành tháng 8/2029. Cùng với diện tích sàn khoảng 96.000 m², hệ thống giao thông tiếp cận, bãi đỗ xe, cảnh quan và hạ tầng kỹ thuật phụ trợ cũng được đầu tư đồng bộ để tránh tình trạng "nhà ga đẹp, đường vào tắc". Đáng chú ý, phương án kiến trúc được lựa chọn theo hướng hiện đại, hài hòa với định hướng phát triển và bản sắc Đà Nẵng, cho thấy tham vọng biến nhà ga thành một phần hình ảnh đô thị chứ không chỉ là công trình kỹ thuật.
Mở rộng sân đỗ: mảnh ghép kỹ thuật nhỏ nhưng quyết định năng lực khai thác
Trong khi mọi ánh nhìn tập trung vào nhà ga T1, dự án mở rộng sân đỗ máy bay giai đoạn 1 với hơn 170 tỷ đồng lại là mảnh ghép ít hào nhoáng nhưng quan trọng không kém. Việc bổ sung 6 vị trí đỗ máy bay Code C giúp sân bay Đà Nẵng tránh rơi vào cảnh nghẽn tại mặt đất – điểm nghẽn thường thấy khi nhà ga tăng công suất nhưng sân đỗ không kịp mở rộng. Dự án sân đỗ dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác tháng 7/2027, đi trước phần mở rộng nhà ga hơn một năm, tạo nền cho các hãng bay tăng tần suất, mở đường bay mới mà không lo thiếu chỗ đỗ. ACV khẳng định sẽ tập trung nguồn lực và "hạn chế tối đa ảnh hưởng đến hoạt động khai thác hiện hữu" trong quá trình thi công, cho thấy áp lực vừa xây vừa đảm bảo chất lượng dịch vụ không suy giảm. Nếu sân đỗ không được nâng lên tương xứng, mọi kỳ vọng về mạng đường bay phong phú, chuyển tải thuận tiện sẽ dừng lại ở bản vẽ. Đà Nẵng dường như hiểu rõ điều này và chọn cách xử lý đồng thời cả không gian trên trời lẫn dưới đất.
Từ 14 đến 20 triệu khách/năm: tham vọng và thách thức cạnh tranh khu vực
Theo quy hoạch giai đoạn 2021–2030, Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng được định hướng đạt cấp 4E theo tiêu chuẩn ICAO, với công suất khoảng 20 triệu hành khách/năm và 100.000 tấn hàng hóa/năm. Tầm nhìn đến năm 2050 vẫn giữ cấp 4E với công suất hành khách 20 triệu, nhưng nâng hàng hóa lên khoảng 330.000 tấn/năm – một thông điệp rõ ràng rằng Đà Nẵng không muốn chỉ là điểm đến du lịch, mà còn là điểm trung chuyển hàng hóa đáng kể. Trong bối cảnh nhu cầu đi lại, du lịch và giao thương tăng nhanh, lãnh đạo thành phố thừa nhận việc nâng cấp, mở rộng hạ tầng sân bay là "yêu cầu cấp thiết" chứ không phải lựa chọn xa xỉ. Tuy vậy, cuộc đua để vươn lên cạnh tranh với các sân bay trong khu vực không chỉ nằm ở con số công suất. Các hub như Bangkok hay Singapore đã xây dựng được hệ sinh thái hàng không – du lịch – thương mại rất sâu; Đà Nẵng nếu muốn chen chân phải biến những mét vuông nhà ga và sân đỗ mới thành lợi thế thực sự: nhiều đường bay hơn, kết nối tốt hơn, dịch vụ đủ hấp dẫn để giữ khách lâu hơn. Nếu không, công suất 20 triệu khách sẽ chỉ là con số đẹp trong bản quy hoạch, còn hành khách và hãng bay sẽ tiếp tục chọn những điểm trung chuyển quen thuộc.
Lợi ích cho người dân và du khách: điều gì sẽ thay đổi khi sân bay lớn hơn?
Với người dân và du khách, sân bay Đà Nẵng mở rộng không phải là câu chuyện kỹ thuật, mà là trải nghiệm di chuyển hằng ngày. Việc nâng công suất nhà ga và mở rộng sân đỗ được kỳ vọng đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng, nâng năng lực khai thác và tăng khả năng kết nối Đà Nẵng với các thị trường trong nước và quốc tế. Đồng thời, mở rộng nhà ga và sân đỗ tạo thêm dư địa phát triển mạng đường bay, giúp hành khách có nhiều lựa chọn về điểm đến, thời gian bay và giá vé hơn. Các dự án cũng được xác định là hạ tầng chiến lược để thúc đẩy du lịch, thương mại, dịch vụ và thu hút đầu tư, hỗ trợ phát triển kinh tế – xã hội của thành phố và khu vực miền Trung – Tây Nguyên. Việc kết nối dữ liệu chuyến bay với ứng dụng đô thị thông minh giúp hành khách tra cứu thông tin thuận tiện hơn, giảm bớt căng thẳng mỗi lần ra sân bay. Cuối cùng, câu hỏi không phải là "có cần mở rộng hay không" – nhu cầu thực tế đã trả lời – mà là Đà Nẵng có đủ quyết tâm biến khoản đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng thành năng lực cạnh tranh dài hạn trên bản đồ hạ tầng du lịch Đông Nam Á hay không. Nếu làm được, mỗi hành khách bước qua nhà ga T1 mới sẽ là một phiếu bầu cho vị thế mới của thành phố.
