Từ thành phố Trung ương đến tham vọng du lịch xanh tiếp cận cộng đồng
Du lịch xanh Quảng Ninh là chiến lược phát triển thành phố dựa trên di sản vịnh Hạ Long, hạ tầng đô thị hiện đại, các khu tắm khoáng nóng gắn với chăm sóc sức khỏe cộng đồng và hệ sinh thái du lịch bền vững, nhằm giảm phụ thuộc vào tài nguyên than, mở rộng kinh tế biển và dịch vụ chất lượng nhưng vẫn giữ được giá trị văn hóa – thiên nhiên bản địa. Ngày 27/8/2026, Quảng Ninh chính thức bước vào vị thế thành phố trực thuộc Trung ương bằng việc đồng loạt khởi công, khánh thành 25 dự án với tổng vốn khoảng 46.816 tỷ đồng cho 24 dự án cấp tỉnh cùng một dự án cấp phường. Quy mô đầu tư này không chỉ là sự phô diễn năng lực tài chính địa phương, mà là tuyên ngôn chính trị: thành phố mới sẽ được định hình bằng dịch vụ, du lịch xanh và không gian sống tốt hơn cho cư dân. Nếu nhìn dưới góc độ du lịch bền vững, việc lựa chọn cùng lúc khách sạn 5 sao bên vịnh di sản và khu đô thị sinh thái trên trục Hạ Long – Cẩm Phả cho thấy Quảng Ninh muốn cạnh tranh vùng bằng trải nghiệm chất lượng, chứ không phải bằng khai thác tài nguyên giá rẻ.
Khách sạn bên vịnh di sản: biểu tượng mới nhưng phải neo vào chiều sâu văn hóa
Trong bức tranh phát triển thành phố, Tòa nhà Khách sạn Thăng Long Quảng Ninh tại phường Hồng Gai nổi lên như một biểu tượng tham vọng: khách sạn 5 sao, thương hiệu quốc tế, 32 tầng nổi, 3 tầng hầm, khoảng 350 phòng trên diện tích 3.182m², nhìn trực diện ra Vịnh Hạ Long. Nhưng nếu chỉ dừng ở quy mô, công trình này sẽ trở thành một "đảo bê tông" sang trọng, tách biệt khỏi không gian di sản. Điểm đáng giá là lãnh đạo tỉnh đã yêu cầu nhà đầu tư"tìm hiểu thêm lớp giá trị lịch sử, văn hóa và tâm linh… tài nguyên vốn có tại địa phương, để phát triển kinh tế xanh bền vững". Đó là lời nhắc thẳng thắn: phát triển thành phố bằng du lịch không thể chỉ là thêm phòng ngủ cao cấp, mà phải kết nối khách lưu trú với núi Bài Thơ, Di sản Văn hóa Hạ Long tiền sử, các đền chùa, đời sống đô thị Hồng Gai. Khi khách sạn trở thành cổng vào hệ sinh thái trải nghiệm, nó mới thực sự đóng góp cho du lịch bền vững và kinh tế xanh, thay vì tái lặp mô hình đô thị du lịch tiêu dùng ngắn hạn.
Khu tắm khoáng nóng mặn giá bình dân: điểm bẻ lái về công bằng trong wellness
Trên trục đường ven biển Hạ Long – Cẩm Phả, khu đô thị sinh thái kết hợp công viên chuyên đề tại phường Quang Hanh, vốn đầu tư khoảng 4.180 tỷ đồng trên diện tích 20,25ha, là mảnh ghép khác cho du lịch xanh Quảng Ninh. Ở đây, điểm nhấn không phải những căn biệt thự hay khách sạn 17 tầng, mà là khu tắm khoáng nóng mặn cộng đồng với giá dịch vụ được thiết kế ở mức phù hợp. Hiện khu Onsen gần đó có giá vào thấp nhất từ 1.000.000 đồng/người/lượt, khiến chăm sóc sức khỏe bằng khoáng nóng trở thành đặc quyền của nhóm khách thu nhập cao. Việc bố trí khu tắm khoáng nóng cộng đồng sử dụng nguồn nước 55 độ C, độ mặn đặc biệt lấy từ hàng trăm mét dưới lòng đất là một lựa chọn mang tính chính sách: đưa dịch vụ wellness vốn đang bị thương mại hóa ở phân khúc sang trọng trở về gần người dân địa phương và khách phổ thông. Nếu vận hành đúng cam kết "giá phù hợp", Quảng Ninh có thể tạo nên mô hình du lịch xanh vừa chăm lo sức khỏe cộng đồng, vừa nâng tầm thương hiệu nghỉ dưỡng khoáng nóng mà không đẩy người dân ra ngoài rìa.
Đô thị sinh thái ven biển: nhìn xa hơn bất động sản để thấy kinh tế xanh
Việc phát triển khu thương mại dịch vụ rộng khoảng 10,2ha, cùng 131 căn biệt thự, khu nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và mạng không gian cây xanh liên kết trong một khu đô thị sinh thái ven biển Quang Hanh cho thấy Quảng Ninh muốn dùng hạ tầng để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng. Không gian xanh được giữ lại cả 0,8ha đất lâm nghiệp, cây xanh nguyên trạng, không chuyển đổi mục đích và không xây dựng công trình, là tín hiệu tích cực về du lịch bền vững. Đáng chú ý hơn, toàn bộ tổ hợp dịch vụ – từ khách sạn, nhà đa năng đến khu tắm khoáng – được đặt trên trục biển Hạ Long – Cẩm Phả, như một bước chuyển từ không gian công nghiệp than sang không gian kinh tế biển, dịch vụ và trải nghiệm. Quảng Ninh đang chuyển mạnh "từ mô hình tăng trưởng dựa vào khai thác tài nguyên sang phát triển dịch vụ, du lịch và kinh tế xanh". Nếu thành phố sử dụng mạng đô thị sinh thái và du lịch khoáng nóng để thu hút cư dân, doanh nghiệp dịch vụ thay cho dự án công nghiệp nặng, đó sẽ là chuyển biến thực chất chứ không chỉ là khẩu hiệu.
Cạnh tranh vùng bằng du lịch xanh: thắng thua nằm ở cách phục vụ cư dân
Trong cuộc cạnh tranh vùng, Quảng Ninh không thể thắng chỉ nhờ vịnh Hạ Long – di sản ấy đã nổi tiếng nhiều năm. Lợi thế mới nằm ở việc biến di sản thành nền tảng cho du lịch xanh Quảng Ninh: khách sạn bên vịnh không tách khỏi cộng đồng, khu tắm khoáng nóng không đóng khung trong vé dịch vụ cao cấp, đô thị sinh thái không hi sinh cây xanh chỉ để tăng mật độ xây dựng. Việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương "đòi hỏi cao hơn về chất lượng đô thị, môi trường, dịch vụ và năng lực hội nhập". Nghĩa là mọi công trình phải trả lời câu hỏi: cư dân được gì, môi trường được gì, du lịch bền vững được gì. Nếu Quảng Ninh giữ được nguyên tắc đầu tư cho du lịch cũng là đầu tư cho kinh tế xanh, mỗi dự án mới – từ Ha Long Bay Marriott đến khu khoáng nóng Quang Hanh – sẽ không chỉ là điểm đến, mà là mắt xích trong hệ thống phát triển thành phố cân bằng giữa tăng trưởng và an sinh. Khi đó, hình ảnh Quảng Ninh sẽ là một thành phố biển nơi cư dân sống trong không gian xanh, tận hưởng hạ tầng wellness, còn du khách đến để trải nghiệm di sản, văn hóa và sức khỏe một cách trách nhiệm.
