Việt Nam: cửa ngõ mới của đầu tư năng lượng Thái Lan
Đầu tư năng lượng Thái Lan tại Việt Nam là làn sóng mở rộng của các tập đoàn điện hàng đầu Thái Lan vào lĩnh vực điện khí và năng lượng tái tạo, tận dụng tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh và nhu cầu điện leo thang để biến Việt Nam thành thị trường trọng điểm trong chiến lược mở rộng hiện diện ở thị trường năng lượng Đông Nam Á. Việt Nam không còn là thị trường vệ tinh, mà đang trở thành trụ cột trong bản đồ đầu tư của B.Grimm Power, Gulf Development hay Ratch Group. Các bước đi mới cho thấy nhà đầu tư Thái nhìn Việt Nam như nơi có thể vừa xây dựng công suất lớn, vừa thử nghiệm mô hình kết hợp điện khí – năng lượng tái tạo phục vụ công nghiệp, hạ tầng số và trung tâm dữ liệu. Đây là chọn lựa mang tính chiến lược hơn là cơ hội ngắn hạn.
Gulf Development: quay lại đường đua điện khí với tham vọng lớn
Tín hiệu rõ ràng nhất về tham vọng Thái Lan tại các dự án điện khí Việt Nam đến từ Gulf Development. Tại Gastech 2026 ở Bangkok, tỷ phú Sarath Ratanavadi – nhà sáng lập kiêm CEO Gulf – tuyên bố tập đoàn đang khởi động lại kế hoạch cho một dự án điện khí quy mô lớn sau thời gian tạm dừng. Nhiều khả năng đây là tổ hợp điện khí LNG Cà Ná ở Ninh Thuận, từng được ký thỏa thuận hợp tác vào tháng 11/2019 giữa đại diện Gulf và lãnh đạo tỉnh Ninh Thuận. Việc dự án bị chững lại vì thay đổi quy hoạch điện và khung pháp lý cho điện khí LNG cho thấy Gulf không theo đuổi bằng mọi giá, mà chờ thời điểm thể chế “chín muồi” để quay lại đường đua. Theo ông Sarath, Việt Nam có “tiềm năng lớn” khi tăng trưởng kinh tế nhanh kéo nhu cầu điện lên cao – đó là lý do Gulf sẵn sàng trở lại.
B.Grimm Power Việt Nam: chiến lược danh mục kết hợp điện khí và tái tạo
Nếu Gulf thể hiện tham vọng qua điện khí quy mô lớn, B.Grimm Power lại chọn cách bám rễ bằng một danh mục năng lượng đa dạng. Doanh nghiệp này khẳng định không chỉ tập trung đầu tư tại Thái Lan mà đang hướng tới các thị trường năng lượng Đông Nam Á có nhu cầu điện tăng nhanh, trong đó Việt Nam là điểm đến nổi bật. Tại Việt Nam, B.Grimm Power đã phát triển các dự án điện Mặt Trời với tổng công suất khoảng 677 MW và tiếp tục tham gia thêm các dự án năng lượng tái tạo khác, đồng thời xây dựng hiện diện trong mảng điện LNG. Quan điểm của lãnh đạo B.Grimm Power là hướng tới mô hình danh mục kết hợp giữa nguồn điện ổn định như điện khí với năng lượng tái tạo, nhằm phục vụ khách hàng công nghiệp và trung tâm dữ liệu – những lĩnh vực vừa cần nguồn điện ổn định, vừa phải kiểm soát phát thải carbon. Đây là chiến lược tạo lợi thế cạnh tranh khác biệt so với các nhà cung cấp một chiều.
Dấu chân tái tạo của Gulf và Ratch: chuẩn bị cho cạnh tranh khu vực
Trước khi tham vọng điện khí được đặt lại lên bàn, Gulf Development đã âm thầm xây dựng nền tảng năng lượng tái tạo tại Việt Nam. Tập đoàn này sở hữu danh mục khoảng 346,8 MW năng lượng tái tạo, gồm 118,8 MW điện Mặt Trời và 228 MW điện gió. Hai dự án điện Mặt Trời TTCIZ-01 và TTCIZ-02 tại Tây Ninh là những bước đi đầu tiên, đã ký hợp đồng mua bán điện 20 năm với EVN và đi vào vận hành từ 2019. Sau đó, Gulf mở rộng sang cụm điện gió Mê Kông 128 MW ở Bến Tre (nay thuộc Vĩnh Long) và cụm phong điện Ia Grai 100 MW tại Gia Lai thông qua các thương vụ nắm cổ phần chi phối. Song song, Ratch Group – một trong ba công ty năng lượng hàng đầu Thái Lan – cũng tham gia nhà máy nhiệt điện Quảng Trị 1 tại Việt Nam. Dấu chân này cho thấy nhà đầu tư Thái đang chuẩn bị nền tảng công suất dài hạn để cạnh tranh với các tập đoàn năng lượng khu vực.
Thị trường năng lượng Đông Nam Á: Việt Nam ở tâm điểm cạnh tranh
Khi B.Grimm Power công bố đang hoạt động phát điện tại 15 quốc gia với 4.794 MW công suất và đặt mục tiêu nâng lên 10.000 MW vào năm 2030, có thể thấy chiến lược đầu tư năng lượng Thái Lan không dừng ở biên giới quốc gia. Việt Nam, bên cạnh Malaysia – nơi B.Grimm vừa ký thỏa thuận cung cấp tua-bin khí và máy phát cho dự án điện khí Perlis, dự kiến vận hành thương mại vào quý IV/2029 – đang nằm trong mạng lưới đó. Việt Nam được chọn vì hội tụ ba yếu tố: nhu cầu điện tăng nhanh, khoảng trống về điện sạch, và vị trí địa lý thuận lợi trong chuỗi cung ứng khu vực. Câu hỏi không còn là liệu nhà đầu tư Thái có đến, mà là Việt Nam sẽ chủ động như thế nào để biến dòng vốn này thành sức bật cho an ninh năng lượng và chuyển dịch xanh, đồng thời tránh phụ thuộc vào một nhóm nhà cung cấp. Đó sẽ là thử thách cạnh tranh mới trong thị trường năng lượng Đông Nam Á.
