Vĩnh Long vật lộn với giải phóng mặt bằng các dự án giao thông

Nút thắt giải phóng mặt bằng đang kéo lùi tham vọng hạ tầng Vĩnh Long

Giải phóng mặt bằng Vĩnh Long là quá trình bồi thường, thu hồi và bàn giao đất cho các dự án giao thông Vĩnh Long, trong đó việc xác định giá đất, hoàn thiện phương án bồi thường và vận động người dân chấp thuận là yếu tố quyết định tiến độ dự án hạ tầng và khả năng giải ngân vốn đầu tư công của địa phương. Ba dự án giao thông trọng điểm với tổng vốn hơn 4.500 tỷ đồng đang cho thấy một thực tế khó chấp nhận: tiền đã sẵn, thiết kế đang chạy, nhưng mặt bằng vẫn là bức tường vô hình. Khi lãnh đạo tỉnh phải liên tục xuống hiện trường, yêu cầu các bên “nâng cao tinh thần trách nhiệm”, đó là dấu hiệu cho thấy hệ thống tổ chức đang chậm hơn nhu cầu phát triển. Vấn đề không chỉ là vài hộ dân chưa đồng thuận, mà là cách tỉnh xử lý đất đai, thủ tục và năng lực thi công chưa theo kịp quy mô tham vọng hạ tầng.

Đường Võ Văn Kiệt kéo dài: giá đất không theo kịp kỳ vọng phát triển

Dự án đường Võ Văn Kiệt kéo dài, với tổng mức đầu tư hơn 2.187 tỷ đồng và thời gian thực hiện từ 2025 đến 2029, được xem là trục động lực mới của đô thị Vĩnh Long. Nhưng tiến độ lại bị ghì chặt bởi bài toán giá đất: khâu xác định giá đất bồi thường “vẫn gặp khó khăn do giá đất hiện hành chưa phù hợp với thực tế”. Khi hệ số điều chỉnh giá đất chưa được hoàn thiện, mọi cuộc họp về tiến độ chỉ là nói trên giấy. Việc Phó Chủ tịch tỉnh yêu cầu các phường Long Châu, Tân Ngãi phải hoàn tất đo đạc, kiểm đếm và hồ sơ trong tháng 11/2026 cho thấy chính quyền đã nhận ra nếu không khóa được mốc thời gian, dự án sẽ trượt dài. Theo báo cáo, kế hoạch vốn năm 2026 đã giải ngân đạt 100%, nhưng nghịch lý là tiền giải ngân không đồng nghĩa với máy móc hoạt động nếu mặt bằng chưa sạch.

Đường tỉnh 907 và tuyến QL53 – QL1: tiến độ thi công tốt nhưng vẫn bị níu chân

Nếu chỉ nhìn vào tỷ lệ thi công, nhiều người sẽ nghĩ tiến độ dự án hạ tầng ở Vĩnh Long đang khá khả quan: đường tỉnh 907 (giai đoạn 2) đã đạt khoảng 71,5% khối lượng ngoài hiện trường, các gói thầu XL1, XL2 đều trên 72%, XL5 trên 60%. Tuy nhiên, con số đẹp không che được vết gợn: tại xã Cái Nhum và Hiếu Thành vẫn còn một số hộ chưa bàn giao mặt bằng, trong khi việc xác định giá đất bồi thường ở một số đoạn tuyến còn chậm. Tương tự, tuyến từ Quốc lộ 53 – Khu công nghiệp Hòa Phú – đường Phú Lộc Bầu Gốc – Quốc lộ 1 có ba gói thầu đã hoàn thành, nhưng gói số 2 mới đạt 23,74% và gói 130 đạt 36,2%. Những vướng mắc về đất đai và phê duyệt phương án bồi thường tại phường Phước Hậu, xã Phú Quới cho thấy chỉ cần vài điểm nghẽn nhỏ, cả tuyến kết nối chiến lược cũng bị chậm nhịp.

Cầu Đình Khao: vài chục hộ và một doanh nghiệp có thể làm lỡ nhịp kết nối vùng

Cầu Đình Khao Vĩnh Long, nối qua sông Cổ Chiên với Bến Tre, có tổng mức đầu tư hơn 2.800 tỷ đồng, chiều dài toàn tuyến khoảng 4,3 km, riêng cầu dài 1,54 km, rộng 17,5 m với 4 làn xe. Dự án ảnh hưởng đến 285 hộ dân, chi phí bồi thường khoảng 320 tỷ đồng. Đến nay, đoạn qua xã Nhơn Phú đã phê duyệt phương án bồi thường cho 139/139 hộ nhưng còn vướng 16 hộ chưa bàn giao; đoạn qua xã Phú Phụng đã phê duyệt 140/146 hộ, còn 1 hộ vướng thi hành án, 6 hộ chưa phê duyệt và 1 doanh nghiệp có 2 thửa đất nuôi trồng thủy sản chưa có giá đất cụ thể. Theo Ban Quản lý dự án, nguồn vốn bố trí cho dự án có khả năng không sử dụng hết trong năm 2026, ước khoảng 750 tỷ đồng. Câu nói đáng chú ý là: “Cầu Đình Khao dự kiến hoàn thành sau 3 năm xây dựng, sẽ góp phần khắc phục tình trạng ùn tắc giao thông khu vực phà Đình Khao”. Nếu vài chục hộ và một doanh nghiệp tiếp tục chậm thỏa thuận, lợi ích đó sẽ bị trì hoãn cho cả vùng.

Muốn không trễ hẹn, Vĩnh Long phải coi mặt bằng là “dự án” riêng

Điểm chung của ba dự án giao thông Vĩnh Long và cầu Đình Khao là tiến độ kỹ thuật không tệ, nhưng tiến độ mặt bằng lại kéo lùi toàn bộ kế hoạch. Khi lãnh đạo tỉnh yêu cầu “tập trung giải quyết dứt điểm những khó khăn trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng” và đẩy nhanh xác định giá đất, hoàn thiện phương án bồi thường, tăng cường vận động người dân bàn giao đất, đó là bước đi đúng nhưng chưa đủ. Tỉnh cần coi giải phóng mặt bằng là một dự án độc lập: có mốc thời gian rõ, có cơ chế phối hợp bắt buộc giữa chính quyền cơ sở, Trung tâm Phát triển quỹ đất và Ban Quản lý dự án; đồng thời, minh bạch cách tính giá đất để người dân thấy mình được đối xử công bằng. Nếu không, những con số giải ngân phấn đấu 70–80% trong các tháng tới sẽ tiếp tục lệch khỏi thực tế thi công, và Vĩnh Long sẽ còn nhiều lần “trễ hẹn” với chính tham vọng hạ tầng của mình.