Một tuyến vận tải mới có thể thay đổi luật chơi logistics Mekong
Tuyến vận tải container Nam Ninh – Cần Thơ là tuyến vận tải quốc tế sông biển trực tiếp, kết nối hàng hóa từ khu vực Tây Nam Trung Quốc qua kênh đào Bình Lục, Vịnh Bắc Bộ đến cảng Cái Cui, giúp rút ngắn hơn 560km đường thủy, giảm 7-10 ngày vận chuyển và chi phí logistics tổng hợp dự kiến 18-30%. Đây không chỉ là một đường vận chuyển mới; nó là một thiết kế lại chuỗi cung ứng cho toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Khi cảng Cần Thơ logistics được kết nối thẳng với nội địa Quảng Tây, doanh nghiệp Mekong lần đầu có một hành lang đường thủy Trung Quốc Việt Nam hiệu quả thay cho việc phụ thuộc vào các cảng biển xa. Điều này đặt lại câu hỏi: ai sẽ là người hưởng lợi lớn nhất từ sự thay đổi cấu trúc này – nhà xuất khẩu nông sản miền Tây, hay các nhà nhập khẩu nguyên liệu từ Tây Nam Trung Quốc?
Bình Lục: Từ công trình hạ tầng đến trục chiến lược thương mại
Việc tuyến vận tải container Nam Ninh – Cần Thơ xuất hiện gần như ngay sau khi kênh đào Bình Lục chính thức thông tàu cho thấy đây không phải là một dự án đơn lẻ, mà là một mảnh ghép trong chiến lược logistics rộng lớn hơn của khu vực. Kênh đào Bình Lục kết nối hệ thống đường thủy Tây Giang với Vịnh Bắc Bộ, tạo thêm lối ra biển trực tiếp cho Quảng Tây và Tây Nam Trung Quốc. Nói cách khác, Trung Quốc đã mở một "cửa ngõ nước" mới thẳng ra Đông Nam Á, và Cần Thơ được chọn là điểm đến đầu tiên. Theo mô hình mới, hàng hóa từ nội địa được đưa bằng đường sắt hoặc đường bộ đến cảng Nam Ninh, sau đó theo đường thủy qua kênh đào Bình Lục, ra Vịnh Bắc Bộ rồi đi biển đến Việt Nam. Đây là một chuỗi vận tải hợp lý hơn, cắt bớt các chặng vòng vèo và chi phí trung chuyển không cần thiết.
Cái Cui: Từ cảng vùng sang mắt xích trung tâm của chuỗi cung ứng Mekong
Chuyến tàu container đầu tiên BBG Nan Ninh Bo Run, trọng tải 4.900 tấn, sức chở khoảng 500 container, đã cập cảng Cái Cui ngày 24/9, đánh dấu lần đầu Cần Thơ trở thành điểm đến trực tiếp của một tuyến vận tải đường thủy Trung Quốc Việt Nam. Với dự kiến hai chuyến mỗi tháng, thời gian hải trình khoảng bảy ngày, cảng Cần Thơ logistics không còn là cửa ngõ thứ cấp mà trở thành điểm kết nối chiến lược giữa nguồn hàng Tây Nam Trung Quốc và trung tâm ĐBSCL. Thành phố đã tuyên bố sẽ gắn cảng Cái Cui với các khu công nghiệp, vùng sản xuất và mạng lưới vận tải trong vùng để tạo hành lang vận chuyển liền mạch. Nếu làm được, Cái Cui sẽ đóng vai trò như một "hub" nội địa, giúp nông sản, thủy sản miền Tây tiếp cận thị trường Trung Quốc nhanh hơn, đồng thời giảm chi phí vận chuyển Mekong vốn là gánh nặng lâu nay.
Khoảng cách rút ngắn, chi phí giảm: Cách mạng chi phí cho doanh nghiệp Mekong
Điểm hấp dẫn nhất của tuyến mới không nằm ở nghi thức đón tàu, mà ở những con số lạnh lùng: rút ngắn hơn 560km đường thủy so với tuyến phải vòng qua sông Châu Giang, giảm 7-10 ngày vận chuyển và 18-30% tổng chi phí logistics. Với khu vực Mekong vốn bị bất lợi vì xa các cảng biển nước sâu, đây là cú hích hiếm có. "Việc vận chuyển hàng hóa Trung Quốc – Việt Nam qua Kênh đào Bình Lục giúp hành trình đường thủy nội địa rút ngắn hơn 560km, thời gian rút ngắn 7-10 ngày, chi phí logistics giảm 18-30%." Điều đó đồng nghĩa biên lợi nhuận xuất khẩu nông sản, thủy sản có thể dày thêm, trong khi nhà nhập khẩu phụ tùng, hóa chất từ Tây Nam Trung Quốc sẽ bớt bị đau đầu vì phí vận chuyển Mekong đội cao. Nếu doanh nghiệp nhanh chóng thích ứng, lợi thế giá có thể chuyển thành lợi thế thị phần.
Cơ hội hai chiều và điều kiện để tuyến Nam Ninh – Cần Thơ sống lâu
Tuyến vận tải container Nam Ninh – Cần Thơ chỉ có ý nghĩa nếu duy trì được dòng hàng hai chiều ổn định. Hiện tuyến cho phép xuất khẩu nông sản, thủy sản miền Tây sang Trung Quốc, đồng thời nhập khẩu phụ tùng, hóa chất từ khu vực miền Tây Trung Quốc về Việt Nam. Thành phố Cần Thơ cam kết hỗ trợ kết nối doanh nghiệp, xử lý vướng mắc và phát triển hạ tầng cảng gắn với vùng sản xuất và khu công nghiệp. Tuy nhiên, thách thức nằm ở chỗ các doanh nghiệp phải chuyển đổi tư duy logistics: thay vì chỉ nhìn ra các cảng biển xa, họ cần coi Cái Cui là cửa khẩu mới để thiết kế lại chuỗi cung ứng. Như lãnh đạo địa phương đã nhấn mạnh, để tuyến sống lâu, cần nguồn hàng ổn định hai chiều và dịch vụ trọn gói từ đầu đến cuối hành trình. Nếu làm được, tuyến đường thủy Trung Quốc Việt Nam này sẽ không chỉ là sự kiện nhất thời mà trở thành cấu phần cố định của bản đồ thương mại Mekong.
