Kế hoạch quốc phòng 2027: Bước siết chặt gắn kết chiến lược
Kế hoạch quốc phòng 2027 giữa Việt Nam và Lào là văn kiện hợp tác song phương do Bộ Quốc phòng hai nước ký kết, đặt ra các ưu tiên, cơ chế phối hợp và lĩnh vực hợp tác cụ thể nhằm củng cố hợp tác quốc phòng Việt Lào như một trụ cột chiến lược trong tổng thể quan hệ chính trị, an ninh và phát triển giữa hai nước láng giềng. Sáng 13/10 tại trụ sở Bộ Quốc phòng ở Hà Nội, Đại tướng Phan Văn Giang và Đại tướng Khamliang Outhakaysone đã cùng ký Kế hoạch hợp tác quốc phòng Việt Nam - Lào năm 2027, sau cuộc hội đàm cấp cao giữa hai đoàn quốc phòng. Việc hai Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng trực tiếp tham gia không chỉ mang tính nghi lễ; đó là thông điệp chính trị rõ ràng rằng kế hoạch quốc phòng 2027 là ưu tiên chiến lược, không phải một thỏa thuận kỹ thuật thông thường.
Điểm đáng chú ý là kế hoạch này được ký trong bối cảnh sau Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam và Đại hội XII của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, khi lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai Nhà nước đã liên tục thăm, gặp để định hướng quan hệ hợp tác, nhấn mạnh “gắn kết chiến lược” trong quan hệ hai nước. Nói cách khác, hợp tác quốc phòng không đi riêng lẻ; nó được đặt trong tổng thể quan hệ song phương Việt Nam với Lào về thương mại, đầu tư, kết nối hạ tầng, giáo dục – đào tạo và giao lưu nhân dân. Đây là lựa chọn có chủ ý: dùng quốc phòng làm khung an ninh để các lĩnh vực khác phát triển ổn định.
Quốc phòng – từ trụ cột biểu tượng đến trụ cột thực chất
Hợp tác quốc phòng Việt Lào lâu nay thường được nhắc đến như biểu tượng của tình đoàn kết đặc biệt, nhưng những năm gần đây, nó đã chuyển hẳn sang giai đoạn “thực chất hóa”. Đại tướng Phan Văn Giang khẳng định hợp tác quốc phòng Việt Nam - Lào thời gian qua đạt những kết quả to lớn, ngày càng thực chất, và đã trở thành một trong những trụ cột quan trọng của quan hệ hai nước. Câu chuyện không còn dừng ở khẩu hiệu; các nội dung trong Kế hoạch hợp tác năm 2026 đã được triển khai hiệu quả, từ tuyên truyền, phối hợp quản lý – bảo vệ biên giới đến đào tạo, bồi dưỡng cán bộ.
Các cơ chế như Đối thoại Chính sách quốc phòng Việt Nam - Lào, Giao lưu hữu nghị quốc phòng biên giới, giao lưu sĩ quan trẻ đã tạo ra mạng lưới tiếp xúc dày đặc giữa hai quân đội. Đây là điểm then chốt: khi sĩ quan, cán bộ hai bên hiểu nhau ở cấp độ con người, hợp tác quốc phòng mới có chiều sâu, tránh tình trạng chỉ ký trên giấy. Quan hệ song phương Việt Nam vì thế được “neo” bằng một tầng liên kết an ninh – quốc phòng, giúp giảm rủi ro hiểu nhầm và tạo nền tảng tin cậy chính trị mà hai bên đều coi là tài sản chiến lược.
Những trụ cột hợp tác trong kế hoạch quốc phòng 2027
Kế hoạch quốc phòng 2027 không phải là bản sao của các kế hoạch trước; nó tái khẳng định và đồng thời nâng cấp những trụ cột hợp tác cốt lõi. Hai Bộ trưởng thống nhất chỉ đạo các cơ quan, đơn vị quốc phòng hai nước “phối hợp tích cực, chủ động” triển khai các nội dung đã thống nhất, với trọng tâm là trao đổi đoàn các cấp, nhất là đoàn cấp cao, và thực hiện hiệu quả các cơ chế tham vấn – đối thoại. Điều này cho thấy hai bên chọn cách duy trì kênh liên lạc chính trị – quân sự thường xuyên như một “hệ thống cảnh báo sớm” cho mọi biến động khu vực.
Một trụ cột khác là hợp tác trong công tác Đảng, công tác chính trị, xây dựng quân đội vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, luôn là lực lượng trung thành, tin cậy của Đảng, Nhà nước, nhân dân. Đây là điểm rất đặc thù của hợp tác quốc phòng Việt Lào: cùng chia sẻ mô hình quân đội gắn với Đảng cầm quyền, nên hợp tác không chỉ là kỹ thuật quân sự mà còn là chia sẻ kinh nghiệm xây dựng lực lượng. Bên cạnh đó, hợp tác quản lý, bảo vệ biên giới, tìm kiếm, quy tập và hồi hương hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại Lào, cũng như hợp tác công nghiệp quốc phòng, tiếp tục được xác định là nội dung quan trọng.
Đào tạo nhân lực và phối hợp đa phương: Tầm nhìn dài hạn
Nếu phải chọn một điểm thể hiện tầm nhìn dài hạn của kế hoạch quốc phòng 2027, đó chính là ưu tiên đào tạo nguồn nhân lực. Hai bên thống nhất coi đào tạo là “nhiệm vụ then chốt của then chốt”, có ý nghĩa chiến lược lâu dài, làm nòng cốt củng cố nền tảng quan hệ đặc biệt giữa hai nước, hai quân đội. Điều này cho thấy hợp tác quốc phòng Việt Lào không chỉ nhằm xử lý thách thức hiện tại, mà còn chuẩn bị thế hệ sĩ quan, cán bộ mới hiểu sâu lịch sử, chia sẻ giá trị và có khả năng làm việc chung trong nhiều thập kỷ tới.
Một điểm đáng chú ý khác là hai bên thống nhất tăng cường tham vấn, ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn đa phương và trong khuôn khổ hợp tác giữa quân đội ba nước Việt Nam - Lào - Campuchia. Đây là bước chuyển từ hợp tác song phương sang phối hợp mang tính “tam giác” trong khu vực, dù chưa thể gọi là liên minh chiến lược Đông Nam Á theo nghĩa pháp lý. Tuy nhiên, về thực chất, việc thường xuyên tham vấn và diễn tập chung phòng thủ dân sự giữa ba quân đội cho thấy Việt Nam và Lào đang dùng hợp tác quốc phòng như công cụ để củng cố thế đứng chung trong một môi trường an ninh khu vực ngày càng phức tạp.
Ý nghĩa chính trị của kế hoạch 2027 đối với quan hệ song phương
Kế hoạch quốc phòng 2027 là phép thử mới cho mức độ “gắn kết chiến lược” trong quan hệ song phương Việt Nam với Lào. Việc lãnh đạo cấp cao hai nước liên tục khẳng định Bộ Quốc phòng và quân đội hai bên là lực lượng tiên phong trong hiện thực hóa mục tiêu, tầm nhìn phát triển quan hệ Việt Nam - Lào cho thấy quốc phòng được đặt ở trung tâm của kiến trúc quan hệ đặc biệt này. Hợp tác quốc phòng thành công sẽ củng cố niềm tin chính trị, và ngược lại, bất kỳ lỗ hổng nào trong lĩnh vực này cũng có thể làm suy yếu toàn bộ cấu trúc quan hệ.
Từ góc nhìn rộng hơn, kế hoạch quốc phòng 2027 gửi đi thông điệp rằng trong bối cảnh khu vực biến động, Việt Nam và Lào chọn cách tăng cường tự chủ chiến lược thông qua gắn kết với đối tác gần gũi nhất của mình. Hợp tác quốc phòng Việt Lào, nếu tiếp tục “ngày càng thực chất” như đánh giá của Đại tướng Phan Văn Giang, sẽ không chỉ là trụ cột bảo vệ an ninh chung mà còn là đòn bẩy để hai nước phối hợp tốt hơn trong kinh tế, hạ tầng và giao lưu nhân dân. Kế hoạch 2027 vì thế không chỉ là một văn bản kỹ thuật; nó là bản cam kết chính trị về tương lai chung của hai quốc gia láng giềng.
