Thi công xuyên lễ: bước đi cho thấy dự án đang ở ngưỡng rủi ro thời gian
Thi công xuyên lễ tại sân bay Long Thành là việc Ban Quản lý dự án yêu cầu các nhà thầu duy trì nhân lực, máy móc và tổ chức làm việc liên tục trong ngày nghỉ, cuối tuần và kỳ lễ Quốc khánh, nhằm giữ nhịp tiến độ xây dựng giai đoạn một để kịp thời đưa dự án hạ tầng hàng không này vào khai thác theo mục tiêu đã được Chính phủ giao, bất chấp những hạn chế về nguồn lực và áp lực thời gian đang ngày càng tăng.
Điểm đáng chú ý không phải là việc tổ chức tăng ca đơn thuần, mà là yêu cầu mang tính bắt buộc: nhà thầu phải thi công bình thường trong dịp lễ, cuối tuần, hạn chế tối đa gián đoạn trên công trường. Đây là tín hiệu rõ ràng rằng tiến độ xây dựng đang ở ngưỡng rủi ro, buộc chủ đầu tư và cơ quan quản lý phải chọn chiến lược thi công xuyên lễ như một biện pháp “cứu” thời gian. Khi một dự án hạ tầng cỡ lớn phải dùng tới lịch làm việc liên tục kể cả ngày nghỉ, thông điệp ngầm là quỹ thời gian an toàn đã gần như không còn.
Áp lực tiến độ giai đoạn một: thi công liên tục để bù đắp khoảng trống thời gian
Giai đoạn một của sân bay Long Thành – với đường băng, nhà ga hành khách và các hạng mục kỹ thuật cốt lõi – đang bước vào giai đoạn nước rút với quỹ thời gian “không còn nhiều” theo chính nhận định từ chủ đầu tư. Việc duy trì thi công liên tục, kể cả ban đêm và trong kỳ nghỉ, được xác định là giải pháp quan trọng để bảo đảm tiến độ chung. Nói cách khác, tiến độ đã căng đến mức không còn dư địa cho bất kỳ khoảng nghỉ nào, kể cả nghỉ lễ. Đây là lựa chọn mang tính phòng tuyến cuối cùng hơn là một chiến lược tối ưu.
Về mặt quản lý dự án, thi công xuyên lễ chỉ hiệu quả khi các nhà thầu thật sự giữ được chất lượng tổ chức: nhân lực được bố trí đầy đủ, máy móc, thiết bị, vật tư luôn sẵn sàng, các mũi thi công hoạt động nhịp nhàng. Nếu chỉ đơn thuần kéo dài giờ làm mà không giải quyết được bài toán nguồn lực, việc tăng tốc tiến độ có nguy cơ biến thành tăng rủi ro về chất lượng và an toàn. Dự án hạ tầng quy mô như sân bay Long Thành không cho phép “chạy nước rút” bằng mọi giá, vì sai sót trong giai đoạn cao điểm sẽ rất khó sửa chữa khi đã đi vào vận hành.
Cảnh báo từ Chính phủ: tham vọng tiến độ đi kèm rủi ro chậm trễ
Động thái thúc tiến độ tại sân bay Long Thành diễn ra ngay sau khi Văn phòng Chính phủ ban hành văn bản triển khai ý kiến chỉ đạo về tình hình thực hiện dự án. Điểm nhấn của chỉ đạo này là cảnh báo nguy cơ chậm tiến độ ở các gói thầu thuộc Dự án thành phần 3 và 4, những hạng mục có thể không hoàn thành trong năm 2026 nếu không có giải pháp mạnh tay. Nói thẳng, đây là sự thừa nhận rằng tham vọng đưa sân bay Long Thành vào khai thác trong mốc thời gian đề ra đang đối mặt với rủi ro hữu hình chứ không còn là nguy cơ lý thuyết.
Theo yêu cầu mới, các bộ, ngành phải rà soát sát thực tế và kịp thời chỉ đạo chủ đầu tư, cơ quan chủ quản đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm hoàn thành dự án theo đúng kế hoạch. Song song, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu cập nhật tiến độ từng hạng mục và tăng nhân lực, thiết bị, vật tư, nguồn lực tài chính để đẩy nhanh thi công, đưa sân bay Long Thành vào khai thác trong năm 2026. Đây là một câu nói có tính trích dẫn rõ ràng: "ACV phải cập nhật tiến độ từng hạng mục, đồng thời chỉ đạo các nhà thầu tăng nhân lực, thiết bị, vật tư và nguồn lực tài chính để đẩy nhanh thi công". Câu chuyện tiến độ vì vậy không chỉ nằm ở mặt trận công trường, mà còn là bài toán điều phối chính sách và giám sát liên ngành.
Chiến lược thi công xuyên lễ: cần hơn một kế hoạch tăng ca
Thi công xuyên lễ đang được xem như “vũ khí” tiến độ của sân bay Long Thành, nhưng để chiến lược này không phản tác dụng, yêu cầu về tổ chức thi công phải khắt khe. Ban Quản lý dự án yêu cầu nhà thầu lập kế hoạch chi tiết cho kỳ nghỉ Quốc khánh: xác định rõ hạng mục, thời gian, nhân sự và thiết bị huy động, ưu tiên công việc phục vụ các mốc vận hành kỹ thuật trong tháng 9. Đồng thời, các thành viên liên danh được yêu cầu tăng cường phối hợp, tối ưu hóa tổ chức thi công, ưu tiên khu vực lắp đặt thiết bị chuyên dụng.
Ở chiều ngược lại, công tác tư vấn giám sát cũng phải “thi công” xuyên lễ. Ban Quản lý dự án yêu cầu đơn vị giám sát tăng lực lượng, bám sát hiện trường, kịp thời phát hiện các vấn đề có nguy cơ ảnh hưởng tiến độ và phối hợp xử lý với nhà thầu. Kiểm tra tại công trường sẽ được tăng cường, nhà thầu không đáp ứng yêu cầu sẽ bị lập biên bản, thậm chí xử lý theo hợp đồng. Nếu những biện pháp này được thực thi nghiêm túc, thi công xuyên lễ sẽ là một chiến lược có kiểm soát, thay vì trở thành cuộc chạy đua tiến độ tiềm ẩn rủi ro đồng loạt về chất lượng và an toàn.
Kết luận: sân bay Long Thành và bài kiểm tra về quản trị dự án hạ tầng cỡ lớn
Nhìn từ góc độ quản trị, sân bay Long Thành đang trở thành một bài kiểm tra toàn diện về năng lực triển khai dự án hạ tầng quy mô lớn: từ điều hành tiến độ xây dựng, giám sát chất lượng, đến bảo đảm an toàn và chống tiêu cực. Thi công xuyên lễ, cuối tuần và ban đêm là biểu hiện của một chiến lược tiến độ “không lùi bước”, nhưng đồng thời phơi bày thực tế là dự án đã đi đến thời điểm phải đánh đổi sự thoải mái trong tổ chức lao động để bảo vệ mốc thời gian.
Câu hỏi không còn là liệu sân bay Long Thành có phải thi công xuyên lễ hay không – điều đó đã được quyết định – mà là liệu các bên liên quan có đủ năng lực và kỷ luật để biến chiến lược tăng tốc này thành kết quả thực, thay vì để nó trở thành một nguồn rủi ro mới. Nếu quản trị tốt, thi công liên tục sẽ giúp giữ nhịp tiến độ và tránh chậm trễ. Nếu quản trị yếu, áp lực tiến độ sẽ quay lại “trừng phạt” bằng lỗi kỹ thuật, tranh chấp hợp đồng và nguy cơ dự án hạ tầng này phải trả giá lớn hơn cho sự vội vã. Sân bay Long Thành đang ở giai đoạn nước rút; câu trả lời sẽ đến cùng với đường băng đầu tiên đi vào khai thác.
