Tăng trưởng công nghiệp Hải Phòng: mục tiêu 13% và áp lực phải tăng tốc
Hải Phòng tăng trưởng công nghiệp là quá trình thành phố tái cấu trúc không gian kinh tế, cải thiện môi trường kinh doanh và đẩy nhanh tiến độ các dự án công nghiệp nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên, đồng thời củng cố vai trò cực tăng trưởng của vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc. Điểm đáng nói là thành phố không chỉ đặt mục tiêu cao trên giấy, mà đang dịch chuyển mạnh từ tư duy mở rộng đơn thuần sang tạo dựng hệ sinh thái công nghiệp – logistics – dịch vụ có giá trị gia tăng. Các con số tăng trưởng chỉ số sản xuất công nghiệp 8 tháng với mức tăng hơn 15% cho thấy dư địa còn nhiều, nhưng cũng đặt áp lực buộc chính quyền phải xử lý nhanh những điểm nghẽn về thủ tục, mặt bằng và năng lực quản lý. Nếu không tiếp tục tăng tốc, lợi thế hiện tại rất dễ bị chia sẻ cho các địa phương lân cận.
Cấu trúc không gian 3 vùng và bước ngoặt mở rộng sang phía Tây
Tái thiết lập cấu trúc không gian 3 vùng đang là đòn bẩy chiến lược cho Hải Phòng, bởi nó cho phép thành phố tổ chức lại không gian công nghiệp theo hệ sinh thái thay vì các khu rời rạc. Theo quyết định của Thủ tướng về Khu kinh tế và Quy hoạch chung Khu kinh tế ven biển phía Nam đến năm 2050, thành phố được trao dư địa quy hoạch dài hơi, gắn với chủ đề “Kiến tạo không gian tăng trưởng mới”. Điểm xoay lớn nhất là mở rộng không gian kinh tế chuyên biệt về phía Tây khoảng 5.300 ha, kết nối với không gian tỉnh Hải Dương trước đây, hướng tới hình thành một cực công nghiệp mới tập trung vào công nghiệp hỗ trợ, cơ khí chính xác và công nghệ cao. Đây không chỉ là câu chuyện thêm đất công nghiệp; nó là nỗ lực tái định vị Hải Phòng từ một thành phố cảng sang trung tâm sản xuất – logistics khu vực, với khả năng kết nối tốt hơn các hành lang kinh tế và mạng lưới logistics vùng.
Khu công nghiệp Hải Phòng: An Phát 5 và cuộc đua rút ngắn thời gian đưa dự án vào sản xuất
Muốn giữ đà Hải Phòng tăng trưởng công nghiệp, trọng tâm không nằm ở số lượng khu công nghiệp mà ở tốc độ đưa nhà máy vào vận hành thực tế. Thành phố đã thành lập 5 khu công nghiệp, khởi công 8 khu với hơn 2.000 ha, cùng 16 dự án hạ tầng khu công nghiệp đang triển khai. Nhưng nếu hạ tầng và thủ tục chậm, những con số đó không tự biến thành sản lượng. KCN An Phát 5 quy mô 150 ha, kết nối Quốc lộ 38 và 5, là ví dụ cho cách làm mới: hạ tầng thiết yếu cơ bản hoàn thiện, đất sạch sẵn sàng bàn giao, dự kiến hoàn thành toàn bộ hạ tầng trong năm 2026 và vận hành đồng bộ từ quý I/2027. Thành phố kỳ vọng đến hết năm sẽ có thêm hàng chục dự án công nghiệp 2026 đi vào hoạt động, đóng góp khoảng 7.200 tỷ đồng giá trị sản xuất công nghiệp, trực tiếp gia tăng năng lực sản xuất.
Tháo gỡ điểm nghẽn thủ tục và hoàn thiện hành lang pháp lý FDI
Không thể nói về FDI Hải Phòng mà bỏ qua tầng pháp lý – yếu tố đang được thành phố coi là công cụ cạnh tranh chứ không chỉ là khung quản lý. Với mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên, việc rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng và đưa nhà máy vào hoạt động được xác định là giải pháp quan trọng để duy trì đà tăng trưởng công nghiệp những tháng cuối năm. Đồng thời, thành phố khẳng định sức hút FDI nhờ liên tục hoàn thiện hành lang pháp lý, chủ động tháo gỡ vướng mắc về thuế cho doanh nghiệp. Hội nghị hướng dẫn, phổ biến pháp luật và giải đáp khó khăn thuế cho doanh nghiệp FDI do Ban Quản lý Khu kinh tế phối hợp cơ quan Thuế tổ chức gần đây cho thấy Hải Phòng coi đối thoại là công cụ quản lý, chứ không phải ngoại lệ. Theo lãnh đạo ngành Thuế, việc hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện đúng chính sách hỗ trợ môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và nuôi dưỡng nguồn thu bền vững.
Giữ nhịp tăng tốc: từ ưu đãi đến chất lượng thực thi
Điểm mạnh của Hải Phòng lúc này là sự cộng hưởng giữa quy hoạch không gian mới, tốc độ triển khai khu công nghiệp Hải Phòng và chính sách ưu đãi công nghệ cao. Nghị quyết 226/2025/QH15 mở thêm cơ chế đặc thù về đầu tư, tài chính – ngân sách, quy hoạch, khoa học công nghệ và Khu thương mại tự do, trong đó ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp 10% trong 20 năm, miễn 4 năm và giảm 50% cho dự án ứng dụng công nghệ cao. Tuy nhiên, ưu đãi chỉ có ý nghĩa khi thủ tục rõ ràng, giải phóng mặt bằng nhanh và các lô đất sạch được bàn giao đúng hứa hẹn như trường hợp An Phát 5. Đến nay, FDI đã trở thành động lực tăng trưởng chủ lực với 1.868 dự án hiệu lực và vốn đăng ký khoảng 54 tỷ USD, nhưng nếu chất lượng thực thi không theo kịp, thành phố có thể mất điểm trong mắt nhà đầu tư. Hải Phòng đang đứng trước cơ hội hiếm: hoặc biến tăng trưởng hiện tại thành sức bật dài hạn, hoặc để nó dừng lại ở những con số thống kê ấn tượng rồi sớm nguội đi.
