Khoảng cách GDP đang thu hẹp nhanh
GDP là thước đo tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ được tạo ra trong một nền kinh tế, còn so sánh quy mô GDP danh nghĩa giúp nhìn rõ vị thế tương đối giữa các quốc gia. Với đà tăng trưởng hiện nay, GDP Việt Nam đang tiến gần GDP Thái Lan và có thể làm thay đổi thứ hạng kinh tế Đông Nam Á trong những năm tới. GDP Việt Nam tăng 9,95% so với cùng kỳ trong quý III/2026, mức cao nhất kể từ đại dịch, trong khi tăng trưởng chín tháng đạt 9,01%. Đặt cạnh dự báo IMF cho thấy kinh tế Thái Lan chỉ tăng khoảng 1,9% trong năm 2026, nhịp tăng của Việt Nam ở quý III cao hơn hơn năm lần. Đây không còn là khoảng cách nhỏ về tốc độ: nếu kéo dài, chênh lệch tăng trưởng sẽ dần chuyển thành thay đổi về quy mô kinh tế.
Theo số liệu được dẫn lại, GDP danh nghĩa của Thái Lan năm 2025 vào khoảng 577 tỷ USD, còn Việt Nam đạt 514,7 tỷ USD, tương đương gần 90% quy mô nước láng giềng. Tuy nhiên, các con số quy đổi sang USD không phải lời tiên đoán chắc chắn. Tỷ giá có thể làm GDP tính bằng USD của mỗi nước biến động, nên thời điểm hai nền kinh tế ngang nhau vẫn có độ bất định.
Đầu tư, sản xuất và xuất khẩu tạo lực kéo
Sức bật của Việt Nam không đến từ một ngành đơn lẻ. Công nghiệp, xây dựng và xuất khẩu cùng mở rộng, trong khi tổng vốn đầu tư tăng 16,7% trong chín tháng đầu năm; vốn FDI thực hiện đạt mức cao nhất cùng kỳ trong năm năm. Đây là nền tảng đáng chú ý hơn một quý tăng trưởng đột biến, bởi nó cho thấy dòng vốn và năng lực sản xuất đang cùng hỗ trợ đà đi lên.
Vai trò ngày càng lớn của Việt Nam như một trung tâm sản xuất thay thế cho Trung Quốc, nhất là trong bán dẫn và điện tử, góp phần thu hút thêm nhà đầu tư và đơn hàng xuất khẩu. Đầu tư công cũng được xem là động lực quan trọng; cùng lúc, các nhà sản xuất quốc tế tiếp tục mở rộng hoạt động. Tổ hợp những yếu tố này giúp giải thích vì sao tăng trưởng kinh tế Việt Nam vượt xa nhịp độ Thái Lan, thay vì quy kết kết quả cho một yếu tố duy nhất.
Cần thận trọng khi diễn giải tốc độ tăng trưởng cao thành bảo đảm rằng mọi khoản đầu tư sẽ tạo năng suất tương ứng. Nhưng nếu vốn mới tiếp tục chuyển thành sản xuất, xuất khẩu và giá trị gia tăng trong nước, lợi thế hiện tại có cơ hội bền hơn. Đó mới là phép thử quan trọng cho triển vọng dài hạn.
Mốc bắt kịp là dự báo, không phải kết quả đã định
Các dự báo được dẫn lại cho rằng GDP Việt Nam có thể gần bằng GDP Thái Lan vào năm 2028 và vượt lên khoảng năm 2029. Đây là kịch bản đáng chú ý, nhưng không nên xem như lịch trình chắc chắn: các ước tính có thể thay đổi theo tăng trưởng thực tế, tỷ giá và diễn biến đầu tư ở cả hai nước. Nhịp tăng 9,01% trong chín tháng đầu năm làm khả năng bắt kịp sớm hơn trở nên rõ hơn, song một năm mạnh chưa đủ để xác nhận xu hướng dài hạn.
Việt Nam cũng đang được dự báo vượt Indonesia về GDP bình quân đầu người theo giá hiện hành trong năm 2026, đưa mình lên vị trí thứ năm ASEAN theo tiêu chí đó. Điều này củng cố hình ảnh Việt Nam như một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất khu vực, nhưng không đồng nghĩa thu nhập hay năng suất đã ngang bằng Thái Lan. Khoảng cách GDP bình quân đầu người vẫn là lời nhắc rằng quy mô tổng thể và mức sống bình quân là hai thước đo khác nhau.
Thách thức của hai nền kinh tế vẫn khác nhau
Việt Nam có lợi thế dân số lớn hơn và trẻ hơn, tạo nguồn lao động cùng thị trường tiêu dùng rộng hơn. Trái lại, Thái Lan đối mặt với già hóa dân số, năng suất tăng chậm và nợ hộ gia đình cao; những sức ép này góp phần kìm hãm đà tăng trưởng. Dù vậy, Thái Lan vẫn có nền tảng sản xuất và du lịch phát triển, nên khoảng cách hiện tại không thể chỉ được giải thích bằng một phép so sánh tốc độ.
Nhận định từ báo chí Thái Lan rằng đà tăng trưởng Việt Nam đang định hình lại bảng xếp hạng kinh tế khu vực phản ánh một chuyển động có thật: Việt Nam đang tiến gần hơn tới nhóm đầu về quy mô và tốc độ. Nhưng cuộc đua chưa ngã ngũ. Kết luận hợp lý nhất là Việt Nam có cơ hội bắt kịp Thái Lan vào cuối thập niên này nếu duy trì được tăng trưởng và biến vốn đầu tư thành năng suất; mốc thời gian cụ thể vẫn phụ thuộc vào kết quả thực tế và biến động tỷ giá.
