Từ cảnh báo mất cơ hội đến yêu cầu cải cách hành chính quyết liệt
Chiến lược cải cách hành chính Việt Nam hiện nay là quá trình đồng bộ hóa thể chế, tinh gọn bộ máy và thay thế cán bộ trì hoãn nhằm nâng cao hiệu quả quản lý công, bảo đảm mọi chủ trương đúng của Đảng và Chính phủ được chuyển hóa thành kết quả phát triển cụ thể, không để thời gian từ nay đến 2030 trôi qua trong sự chậm trễ chủ quan và lãng phí cơ hội. Tinh thần này được thể hiện rõ khi sáng 16-10, hội nghị toàn quốc nghiên cứu, quán triệt Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV được tổ chức với hơn 40.000 điểm cầu và trên 2,7 triệu đại biểu tham dự, cho thấy quyết tâm chính trị ở quy mô chưa từng có. Đây không phải là một cuộc phổ biến nghị quyết thuần túy, mà là lời nhắc thẳng thắn rằng nếu bộ máy không thay đổi cách làm, đất nước sẽ tự đánh mất cơ hội phát triển đến 2030.
Thông điệp của Tổng Bí thư Tô Lâm: Không chờ hết nhiệm kỳ, không chờ có vi phạm
Điểm gây chú ý nhất trong phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là quan điểm dứt khoát về nhân sự: khi công việc trì trệ, phải xem lại cách lãnh đạo và cán bộ phụ trách, không thể ngồi chờ hết nhiệm kỳ mới bố trí lại. Ông nhấn mạnh thời gian từ nay đến năm 2030 không còn nhiều, mỗi sự chậm trễ do chủ quan đều có thể làm mất cơ hội của đất nước và nhân dân. Thay thế cán bộ trì hoãn vì vậy được đặt ngang với nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Việc bố trí lại phải có căn cứ, đúng quy định, nhưng cần xem xét thay thế người không đáp ứng nhiệm vụ, không chờ đến khi có vi phạm mới xử lý; đồng thời, người đánh giá, giới thiệu cán bộ phải chịu trách nhiệm về đề xuất của mình. Đây là cách đặt lại trách nhiệm lãnh đạo từ trên xuống dưới, buộc cả hệ thống phải trả lời câu hỏi: vì sao chủ trương đúng mà việc vẫn chậm?
Chính phủ siết kỷ luật thực thi: thay ngay cán bộ đùn đẩy, né tránh
Nếu Tổng Bí thư đặt ra yêu cầu chiến lược, thì Chính phủ đang biến nó thành mệnh lệnh hành động trong cải cách hành chính Việt Nam. Sáng 17-10, tại kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Chính phủ tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực thi, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và kiên quyết thay thế cán bộ đùn đẩy, né tránh, không hoàn thành nhiệm vụ. Trong bối cảnh GDP quý III tăng 9,95%, 9 tháng tăng 9,01% và thu ngân sách ước đạt 3,06 triệu tỷ đồng, tăng 14%, thông điệp này cho thấy tăng trưởng cao nhưng nền tảng quản trị chưa đủ vững nếu bộ máy thực thi còn sợ trách nhiệm. Việc yêu cầu "thay thế ngay cán bộ đùn đẩy, né tránh" không chỉ là xử lý cá nhân, mà là cách bảo vệ mục tiêu tăng trưởng hai con số, bảo đảm nguồn lực được phân bổ và sử dụng hiệu quả, chuyển hóa thành năng suất và sức cạnh tranh.
Thể chế, pháp luật và trách nhiệm lãnh đạo: trục chính của hiệu quả quản lý công
Cả Tổng Bí thư và Chính phủ đều đặt trọng tâm vào hoàn thiện thể chế, pháp luật và nâng cao chất lượng tổ chức thực thi như ưu tiên cấp cao trong giai đoạn mới. Tổng Bí thư yêu cầu gắn xây dựng, chỉnh đốn Đảng với đổi mới phương thức lãnh đạo, cầm quyền và nâng cao năng lực tổ chức thực hiện, đồng thời nhấn mạnh chủ trương đúng phải trở thành năng lực phát triển thực chất, được kiểm chứng qua hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị. Ông cũng lưu ý việc cụ thể hóa chủ trương thành chính sách, pháp luật phải tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh và phát huy sức sáng tạo, cảnh báo rằng nếu qua mỗi cấp lại thêm điều kiện, thêm khâu xin ý kiến thì cơ hội phát triển sẽ bị thu hẹp. Về phía Chính phủ, nhiệm vụ tập trung là hoàn thiện thể chế, pháp luật, nâng cao chất lượng và tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực thi, đi cùng tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Trách nhiệm lãnh đạo vì thế không còn là khẩu hiệu, mà gắn trực tiếp với hiệu quả quản lý công và cảm nhận của người dân, doanh nghiệp trong từng thủ tục.
Từ mục tiêu 2030 đến thay đổi trong đời sống người dân
Chiến lược phát triển đến 2030 không chỉ là những con số trong nghị quyết, mà đang dần hiện ra trong đời sống người dân qua các quyết sách cụ thể. Chính phủ đặt mục tiêu năm 2027 tăng trưởng GDP từ 10% trở lên, GDP bình quân đầu người đạt 6.100 USD, năng suất lao động tăng 8,6% và tỷ lệ hộ nghèo giảm 1-1,5%. Để những mục tiêu này không trở thành kỳ vọng xa vời, bộ máy hành chính phải vận hành khác đi: lãi suất cho vay đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh đã được yêu cầu giảm 1,5-2%; mức lương cơ sở tăng 8% và phụ cấp cán bộ, công chức cấp xã tăng từ 25% lên 55% từ 1-7-2026, cho thấy nỗ lực cải thiện thu nhập và động lực làm việc. Tổng Bí thư khẳng định Đảng cầm quyền phải chịu trách nhiệm trước nhân dân về quyết sách và kết quả lãnh đạo của mình, đồng thời bày tỏ tin tưởng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân sẽ hoàn thành các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 và 2045. Vấn đề còn lại không nằm ở tầm nhìn, mà ở việc có dám loại bỏ cán bộ trì hoãn, tháo gỡ rào cản hành chính để mỗi cơ hội phát triển không bị đánh mất trên đường đi.
