Một lễ hội hướng tới hệ sinh thái sáng tạo đô thị
Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội là sự kiện văn hóa và thiết kế kết nối di sản, nghệ thuật, người làm nghề và cộng đồng nhằm tạo thêm giá trị cho đời sống đô thị. Mùa thứ năm diễn ra từ ngày 13 đến 28/11/2026, kéo dài 16 ngày với 150 hoạt động tại năm cụm không gian trên địa bàn thành phố. Gần 1.000 nghệ nhân, nghệ sĩ và nhà sáng tạo trong nước, quốc tế, đến từ 21 quốc gia, dự kiến tham gia chương trình. Quy mô ấy đáng chú ý, nhưng điều đáng kỳ vọng hơn là định hướng: Hà Nội muốn đi từ tổ chức một lễ hội ngắn ngày đến xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị. Nếu các không gian và mối kết nối được duy trì sau cao điểm, lễ hội có thể trở thành nơi di sản không chỉ được ngắm nhìn mà còn tiếp tục tạo sinh kế, ý tưởng và hoạt động văn hóa.
“Thăng Long Kẻ Nghệ”: gọi tên tài hoa qua nhiều thế hệ
“Thăng Long Kẻ Nghệ” là tên gọi gợi lên lịch sử đô thị Thăng Long – Kẻ Chợ, đồng thời mở rộng hình dung về người sáng tạo hôm nay. “Kẻ Nghệ” không chỉ là nghệ nhân hay người làm nghề, mà còn gồm nhà thiết kế, kiến trúc sư, nghệ sĩ, người làm công nghệ, người trẻ và cộng đồng cùng góp phần định hình Thủ đô. Chủ đề xuyên suốt “Kinh tế sáng tạo” đặt tài hoa và tri thức vào mạch phát triển, thay vì tách hoạt động văn hóa khỏi đời sống và công việc. Tên gọi vì thế không chỉ gợi nhớ truyền thống; nó đặt ra một câu hỏi thiết thực: làm sao để kỹ năng được trao truyền có thể gặp ý tưởng mới, công chúng và những cơ hội hợp tác. Đây là hướng tiếp cận có sức thuyết phục hơn việc chỉ trưng bày di sản như một ký ức bất động.
Năm cụm không gian, một hành trình từ phố nghề đến sáng tạo
Năm cụm không gian gồm Quảng trường Sáng tạo, Chợ Đồng Xuân, đình và di tích Phố Cổ, Công viên Thống Nhất, cùng rạp hát và sân khấu cộng đồng. Cách phân bổ này giúp chương trình bước ra khỏi một địa điểm trung tâm, đưa hoạt động vào những nơi vốn gắn với giao thương, ký ức, sinh hoạt và biểu diễn. Chợ Đồng Xuân, chẳng hạn, không chỉ là phông nền cho sự kiện mà có thể trở thành điểm gặp giữa người làm nghề, thiết kế và công chúng. Mạch “Thị – Phố – Nghề”, cùng ba trục kinh tế sáng tạo, nghệ thuật liên ngành và đồng sáng tạo, tạo nên khung kết nối các nguồn lực văn hóa, di sản và sáng tạo. Giá trị của thiết kế sáng tạo Hà Nội sẽ được thể hiện rõ nhất khi các cụm không gian không hoạt động riêng lẻ, mà cùng kể một câu chuyện về thành phố.
Di sản cần được sử dụng, không chỉ được gìn giữ
Lễ hội đặt ra một quan niệm đáng ủng hộ: di sản có thể tiếp tục sống khi trở thành nơi gặp gỡ, sáng tác và làm nghề. Chương trình kết nối các thương hiệu thiết kế với làng nghề, phố nghề qua sản phẩm sơn mài, lụa, bạc, trầm và dược liệu, đồng thời giới thiệu các tour trải nghiệm. Đây là cách để nghệ thuật và kinh tế sáng tạo gặp nhau trong những hoạt động cụ thể, thay vì chỉ dừng ở khẩu hiệu. Từ ngày 13 đến 28/11, 150 hoạt động sẽ đưa cách tiếp cận ấy đến nhiều không gian của Hà Nội. Thách thức lớn hơn cả sự kiện là giữ cho những kết nối tiếp tục sau khi lễ hội khép lại. Nếu di sản tạo thêm cơ hội cho người làm nghề, nghệ sĩ và cộng đồng, “Thăng Long Kẻ Nghệ” sẽ không chỉ là tên chủ đề, mà là một lời gợi mở cho cách thành phố phát triển.
